Bild і The Telegraph апісалі магчымыя сцэнары нападу Расіі на краіны НАТА

Крэмль разлічвае, што падобныя атакі не прывядуць да істотных адказных захадаў.

На Захадзе ўсё часцей гучаць апасенні, што Уладзімір Пуцін не жадае мірных перамоў і плануе чарговую эскалацыю — прычым не толькі ва Украіне, але і супраць краін НАТА. «Медуза» сабрала тое, пра што пішуць заходнія СМІ.

Крыніцы The New York Times сцвярджаюць, што прэзідэнт РФ паставіў мэтай на 2026 год «развал НАТА і ЕС знутры».

Суразмоўцы Bloomberg, блізкія да Крэмля, кажуць, што Пуцін разглядае магчымасць узмацніць удары балістычнымі ракетамі або нават (у крайнім выпадку) ужыць тактычную ядзерную зброю ва Украіне.

У офісе Зяленскага лічаць, што Масква можа рыхтаваць новае наступленне на Кіеў і Чарнігаў. На гэтым тыдні Маскву ўпершыню з пачатку вайны раптоўна наведаў дырэктар ЦРУ Джон Рэткліф — паводле адной з версій, яго місіяй было папярэджанне Крэмлю ад нападу на краіны НАТА.

Прэм’ер-міністр Польшчы Дональд Туск заявіў, што бачыць прыкметы падрыхтоўкі эскалацыі, і бліжэйшыя сем-восем месяцаў могуць стаць крытычнымі для бяспекі як Украіны, так і ўсяго еўрапейскага рэгіёна.

Нямецкі Bild і брытанскі The Telegraph апісалі ў многім падобныя патэнцыйныя сцэнары адкрытай або закамуфляванай агрэсіі Крэмля ў дачыненні да НАТА і Еўрасаюза.

Спіс Bild

Падводная атака

Расія мае спецыялізаваныя падраздзяленні і падлодкі, здольныя атакаваць жыццёва важную інфраструктуру на марскім дне. Патэнцыйнымі мэтамі могуць стаць электра- і інтэрнэт-кабелі, трубаправоды і розныя марскія ўстаноўкі.

У выпадку адначасовай атакі на некалькі аб’ектаў непазбежныя сур’ёзныя збоі ў сувязі, энергазабеспячэнні і гандлі. А аператыўна вызначыць крыніцу дыверсіі вельмі цяжка.

Нарвскі сцэнар

Эксперты ўжо на працягу некалькіх гадоў не выключаюць, што ў горадзе Нарва на мяжы Эстоніі і Расіі можа паўтарыцца тайная расійская аперацыя, падобная да той, якую Крэмль правёў у Крыме ў 2014 годзе.

У горадзе раптам з’яўляюцца ўзброеныя «зялёныя чалавечкі» без апазнавальных знакаў, правакавуюцца беспарадкі, актывізуюцца сепаратысты — а Крэмль да апошняга адмаўляе якую-кольвек датычнасць да гэтага.

Агрэсыя ў Балтыйскім моры

Готланд (належыць Швецыі) і Аландскія астравы (належаць Фінляндыі) неаднаразова фігураваюць у магчымых сцэнарах ваенных дзеянняў. Кантроль над Готландам стварае пагрозу аднаму з найважнейшых транспартных вузлоў у Балтыйскім моры.

Эксперты называюць цалкам магчымым раптоўны напад Расіі з мэтай размяшчэння на Готландзе сістэм СПА і супрацькарабельных ракетных комплексаў. Гэта можа значна ўскладніць перакідванне войскаў НАТА ў краіны Балтыі.

Арктычная трывога

Яшчэ адной патэнцыйна крызіснай кропкай на мапе лічыцца архіпелаг Шпіцберген у Паўночным Ледавітым акіяне. Ён знаходзіцца пад суверэнітэтам Нарвегіі (член НАТА), але ў адпаведнасці з міжнароднай дамовай мае асаблівы статус. Гэта дазваляе Расіі весці гаспадарчую дзейнасць на архіпелагу — у яе там ёсць уласны пасёлак Барэнцбург.

Эксперты асцерагаюцца, што Крэмль можа справакаваць крызіс на архіпелагу — абвінаваціць Нарвегію ў парушэнні дамовы і паспрабаваць заняць стратэгічна важныя пункты. Шпіцберген знаходзіцца ў некалькіх сотнях кіламетраў ад Кольскага паўвострава, дзе базуюцца важныя аб’екты Паўночнага флоту Расіі, у тым ліку марскія ядзерныя сілы стрымлівання.

Балтыйскі кашмар

Сувалкскі калідор (вузкая памежная зона паміж Польшчай і Літвой працягласцю ў 100 кіламетраў) — найбольш уразлівае месца і самая верагодная кропка для прамога сутыкнення паміж Расіяй і НАТА.

З аднаго боку калідора — Беларусь, з другога — расійскі эксклаў, Калінінградская вобласць. Пры імклівым уварванні з Беларусі ў бок Калінінграда расійскія войскі адрэжуць краіны Балтыі ад астатняй тэрыторыі Еўрасаюза.

Спіс The Telegraph

«Крымскі сцэнар»

Напад Крэмля на суседнія дзяржавы НАТА па ўзоры анексіі Крыму лічыцца найбольш абмяркоўваным варыянтам з тых, што разглядаюцца Уладзімірам Пуціным, піша газета.

Гэты сцэнар прадугледжвае, што «актывісты» (расійскія агенты пад прыкрыццём) будуць арганізоўваць пратэсты з нагоды сфабрыкаваных уціскаў этнічнай рускай меншасці ў такіх гарадах, як эстонская Нарва і латвійскі Даўгаўпілс. Пад прыкрыццём гэтых «пратэстаў» расійскія вайскоўцы без апазнавальных знакаў перасякуць мяжу і захопяць кантроль над ключавымі гарадамі.

Тэарэтычна НАТА апынецца ў складаным становішчы: гэта расійская атака ці праява вулічнай дэмакратыі? І пакуль альянс марудзіць, Расія ўвядзе войскі для «падтрымання міру». Праблема гэтага сцэнару ў тым, што двойчы паўтарыць адзін і той жа трук складана. «Калі на вуліцах Нарвы з’явяцца аналагі крымскіх «зялёных чалавечкаў» 2014 года, іх проста расстраляюць», — піша The Telegraph.

Прамае напад на суседнюю дзяржаву

Горшы і найменш верагодны сцэнар. Ён выглядае прыкладна так: адначасовае ўварванне з Беларусі і Калінінградскай вобласці з пераразаннем Сувалкскага калідора, а таксама высадка расійскіх дэсантнікаў на шведскім Готландзе.

У выніку тры балтыйскія дзяржавы будуць адрэзаныя ад астатняй часткі НАТА як па сушы, так і па паветры. Расійскія беспілотнікі знішчаюць ізаляваныя балтыйскія і саюзныя войскі, і расійскія войскі хутка прасоўваюцца да Рыгі, Таліна і Вільні.

Эксперт па Расіі Марк Галеоці кажа, што да такога сцэнару вяліся шырокія падрыхтоўкі: «Калі расійскія войскі перайдуць мяжу з Эстоніяй, усе ведаюць, як дзейнічаць». Сілы расійскага ўварвання будуць атакаваныя, а супраць іх тылавых падраздзяленняў будуць задзейнічаны ваенна-паветраныя і ракетныя сілы НАТА.

Нашэсце

Сцэнар, які эксплуатуе момант няпэўнасці. Напрыклад, расійскі верталёт робіць «аварыйную пасадку» на мяжы з Калінінградам з-за праблем з рухавіком. Для вяртання экіпажа на тэрыторыю Польшчы або Літвы накіроўваецца беззбройная «выратавальная група».

Нават калі яна хутка адступіць, Расія прадэманструе здольнасць беспакарана пранікаць на тэрыторыю НАТА. Існуе мноства варыяцый сцэнара «страчаны верталёт», у тым ліку ўжо здараліся выпадкі, калі ракеты і беспілотнікі «выпадкова» праляталі над Украінай і цярпелі крушэнне ў Польшчы, Румыніі і Малдове.

Такімі інцыдэнтамі Расія дае зразумець, што можа нанесці больш сур’ёзную шкоду, а таксама спрабуе ўсяліць страх у заходніх палітыкаў і зменшыць іх узровень падтрымкі Украіны.

Ілжывы сцяг

Эксперты кажуць, што Крэмль назапашвае захопленыя або збітыя ўкраінскія беспілотнікі, каб пазней выкарыстаць іх для правакацыі — стварыць уражанне, што масіраваны авіяўдар Украіны па Расіі праваліўся, а дроны прызямліліся на прыфрантавой тэрыторыі.

Прывабнай мэтай для такога ўдару можа стаць Польшча, дзе ўжо назіраецца рост антыўкраінскіх настрояў. Гэты сцэнар больш праўдападобны, чым Нарвскі, і можа мець жаданы палітычны эфект. Але незразумела, як Расія можа выкарыстаць яго для падрыву НАТА.

Сабатаж у Еўропе

Крэмль ужо дэманстраваў сваю здольнасць праводзіць дыверсіі па ўсёй Еўропе, часта выбіраючы ў якасці мэт краіны, якія менш падрыхтаваныя да гэтага, чым непасрэдныя суседзі.

Напрыклад, да ліку такіх падазроных інцыдэнтаў адносіцца выпадак з выяўленнем беспілотніка ў аэрапорце Лейпцыга. Калі Пуцін шукае спосаб праверыць НАТА, наступным лагічным крокам будзе загад аб аперацыі, якая прывядзе да ахвяр: напрыклад, сыход цягніка з рэек або бамбардзіроўка завода, піша газета.

Але такія аперацыі рызыкоўныя, бо могуць справакаваць сілавы адказ.

«Прынамсі, уявім, што беспілотнік, які ляціць паблізу аэрапорта Схіпхол або Шарль-дэ-Голь, сутыкаецца з пасажырскім самалётам і прыводзіць да гібелі 200 або 300 мірных жыхароў на тэрыторыі НАТА. Раптам узнікае неабходнасць у адказных мерах, значна больш рашучых, чым тыя, што мы назіралі раней. Раптам адбываецца эскалацыя, якой не хацела б ніводная з бакоў», — разважае прафесар расійскай палітыкі ў Каралеўскім каледжы Лондана Сэм Грын.

Кібератака

Тэарэтычна сістэмныя кібератакі лічацца падставай для прымянення артыкула НАТА аб калектыўнай абароне. Але па сваёй прыродзе іх цяжка ўсталяваць, і незразумела, якія адказныя захады прымаць. Гіпатэтычная атака, што выводзіць з ладу камп’ютарныя сістэмы пералівання крыві Нацыянальнай службы аховы здароўя, прывядзе да гібелі людзей.

Але такія атакі не абавязкова павінны быць фатальнымі. Абвал фондавай біржы, што сее паніку, або закрыццё ключавога аэрапорта могуць выклікаць шырокамаштабныя нязручнасці, якія ўплываюць на прыняцце палітычных рашэнняў.

Паводле меркавання экспертаў, Крэмль разлічвае, што падобныя атакі не прывядуць да істотных адказных захадаў.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]