Дэмакраты рыхтуюць рэвалюцыю ў выбарах прэзідэнта ЗША
4- 6.11.2026, 14:59
- 4,738
Сістэму, якая прывяла Трампа да ўлады, могуць скасаваць.
Перамога дэмакратаў на прамежкавых выбарах наблізіла ЗША да змянення сістэмы абрання прэзідэнта: упершыню з'явілася рэальная магчымасць фактычна абысці калегію выбарнікаў і перадаваць прэзідэнцкую пасаду кандыдату, які набраў найбольш галасоў па ўсёй краіне. Кантроль над заканадаўчымі сходамі і губернатарскімі пасадамі ў пяці штатах можа дазволіць прыхільнікам рэформы набраць неабходныя для гэтага 270 галасоў выбарнікаў, піша iNews (пераклад — сайт Charter97.org).
Цяперашняя сістэма дазваляе кандыдату стаць прэзідэнтам, нават калі яго супернік атрымаў больш галасоў выбаршчыкаў па ўсёй краіне. Так адбылося ў 2000 годзе, калі Джордж Буш-малодшы перамог Эла Гора, і ў 2016-м, калі Дональд Трамп абышоў Хілары Клінтан у калегіі выбарнікаў, хоць яна набрала больш галасоў амерыканцаў.
Альтэрнатыўны механізм называецца «National Popular Vote Interstate Compact» («Міжштатнае пагадненне аб усенародным галасаванні»). Да яго ўжо далучыліся 18 штатаў і акруга Калумбія, якія разам маюць 222 галасы выбарнікаў. Для ўступлення пагаднення ў сілу неабходныя 270 галасоў.
Цяпер дэмакраты атрымалі кантроль над уладамі Пенсільваніі, Мічыгана, Арызоны, Вісконсіна і Невады. Гэтыя штаты маюць яшчэ 61 голас выбарнікаў, што ў суме дасць 283 — больш за неабходны парог.
Пагадненне прадугледжвае, што далучаныя штаты перададуць усе свае галасы выбарнікаў кандыдату, які перамог у агульнанацыянальным галасаванні, незалежна ад вынікаў унутры кожнага штата.
«Цяпер слушны момант», — заявіў былы рэспубліканскі палітычны кансультант Патрык Розенсціэл, які выступае за рэформу.
Аднак ініцыятыва можа сутыкнуцца з судовымі і палітычнымі перашкодамі. Яе праціўнікі намерваюцца аспрэчваць законнасць міжштатнага пагаднення, і канчатковае рашэнне можа дайсці да Вярхоўнага суда.