Названы пераемнік Залатой Арды
4- Анатолій Амелін
- 26.05.2026, 12:16
- 4,336
І гэта не Расія.
Прашу прабачэння, што часам у сваіх пастах называў Масковію Ардой.
Казахстан днямі афіцыйна замацаваў статус прамога гістарычнага, культурнага і геапалітычнага пераемніка Залатой Арды (Улуса Джучы) на дзяржаўным узроўні. Гэты тэзіс перанесены з акадэмічных дыскусій у ранг ключавога элемента дзяржаўнай ідэалогіі, знешняй палітыкі і доўгатэрміновай эканамічнай стратэгіі.
Перафарматаванне гістарычнага наратыву вырашае адразу некалькі стратэгічных задач Астаны на міжнароднай арэне.
1. Па-першае, яно скіравана на суверэнізацыю гісторыі, дэманструючы, што казахстанская дзяржаўнасць бярэ пачатак у XIII стагоддзі, а не пачалася з распаду СССР або савецкай аўтаноміі. Гэта служыць прамым адказам на заявы некаторых расійскіх палітыкаў пра «неіснаванне казахстанскай дзяржаўнасці» ў мінулым.
2. Па-другое, Астана дэ-факта перахоплівае гістарычную ініцыятыву ў Масквы і Казані, бо ў расійскай гістарыяграфіі Залатая Арда традыцыйна ўспрымалася як негатыўнае «іга», тады як для Казахстана гэта перыяд росквіту дзяржаўнасці, прававых інстытутаў і гарадской культуры стэпу.
3. Па-трэцяе, ва ўмовах тэктанічных зрухаў у Еўразіі Казахстан дыстанцуецца ад савецкага цывілізацыйнага поля і ад поля «русскага міру», ствараючы ўласны моцны брэнд і балансуючы геапалітычны ўплыў.
Для ўнутранай аўдыторыі канцэпцыя Улуса Джучы служыць магутным кансалідуючым фактарам у працэсе нацыятварэння. Спадчына Залатой Арды аб’ядноўвае ўсе казахскія жузы і роды пад агульным інстытуцыйным дахам, які існаваў да падзелу на казахаў, нагайцаў, татараў і ўзбекаў, што дапамагае пераадольваць трайбалізм.
Украінцам таксама пара пазбавіцца ад комплексу непаўнавартаснасці і наўпрост заявіць, замацаваўшы ў Канстытуцыі, што Украіна — гэта не працяг УССР, а спадкаемніца здабытку УНР 1918 года і ўладальніца гістарычнай спадчыны Кіеўскай Русі 10–11 стагоддзяў нашай эры.
А Масковія павінна вярнуцца да свайго зыходнага стану — на балоты, даўшы свабоду ўсім карэнным народам і народнасцям! Вярнуўшы ім правы на свае тэрыторыі, нетры і самавызначэнне!
P. S. І вярнуць Кітаю і Японіі іх спрадвечныя землі!
Анатолій Амелін, «Фэйсбук»