Раман Світан: Страта экіпажаў у Усці-Лузе значна балючэйшая для расіян

Узброеныя сілы Украіны выбіваюць тое, што Расія не зможа хутка аднавіць.

Уначы на 11 лістапада падчас адбіцця атакі ўкраінскіх дронаў на порт Усць-Луга пад Санкт-Пецярбургам Расія, паводле паведамленняў Z-каналаў, магла страціць адразу тры вайсковыя борты разам з экіпажамі. Сярод іх называюць верталёты Ка-52 і Мі-8. Трэцім бортам мог аказацца знішчальнік МіГ-31. Адной з магчымых прычын называюць сяброўскі агонь расійскай ППА.

Што адбылося пад Санкт-Пецярбургам і што магло прывесці да такой маштабнай адначасовай страты расійскай авіяцыі? Пра гэта сайт Charter97.org пагаварыў з палкоўнікам запасу Узброеных сіл Украіны, вайсковым экспертам і лётчыкам-інструктарам Раманам Світанам:

— Калі шчыра, нічога незвычайнага. Сяброўскі агонь пры масіраваных атаках — даволі частая з’ява, асабліва калі атака правільна спланаваная. Ёсць такое паняцце, як выхад на мэту ў зададзены час. З розных маршрутаў і бакоў, «па зорцы», адначасова на мэту заходзяць некалькі дзясяткаў бортаў. У дадзеным выпадку гаворка пра больш чым сотню нашых дронаў.

Расіяне дакладвалі, што было збіта каля 150 дронаў. Значыць, усяго іх ішло прыкладна дзве сотні. Калі ў адзін і той жа час на адну мэту заходзіць вялікая колькасць лятальных апаратаў, кіраваць працэсам перахопу ў змешаным рэжыме практычна немагчыма. Павінны працаваць альбо зенітна-ракетныя комплексы па эшалонах, дальнасцях і рубяжах, альбо авіяцыя. Адно ці другое. Калі ўсё змешваецца разам, адназначна будзе сяброўскі агонь.

Прадстаўце лакатар радыётэхнічных войскаў праціўніка або зенітна-ракетнага комплексу. На ім адразу сотня пазнак. Рэжым «свой — чужы» практычна немагчыма выкарыстоўваць, бо пры яго ўключэнні над асноўнай пазнакай з’яўляецца дадатковая. Тады гэта «свой». Калі дадатковая пазнака не з’явілася, значыць, гэта «чужы». Адбываюцца жахлівыя накладкі. Ні адзін афіцэр баявога кіравання з дзесяткамі мэтаў проста не справіцца. Калі змешаная сістэма ППА працуе і не разведзеная па вышынях і рубяжах, такія накладкі непазбежныя.

Тры знішчаныя борты ў такой сітуацыі — гэта яшчэ мала. Па вялікім рахунку можна ледзь не палову сваіх жа павыбіваць. Знішчаны Ка-52, які працаваў па нашых дронах, Мі-8, які таксама працаваў па нашых дронах, і МіГ-31. Апошняе, шчыра кажучы, вельмі дзіўна. Як яны не змаглі адрозніць гэтую хуткасную мэту? Адно — калі мэты суразмерныя па хуткасці: нашы дроны ляцяць са хуткасцю каля 200 кіламетраў у гадзіну, верталёты прыкладна з такой жа. Іх складана адрозніць.

Але калі гаворка ідзе пра хуткасць 500 кіламетраў у гадзіну і вышэй, гэта ўжо канкрэтная нездольнасць да бою або непрафесіяналізм у чыстым выглядзе. Нават такую хуткасную мэту яны не змаглі адрозніць. Гэта, з аднаго боку, выдаткі вядзення баявых дзеянняў, а з другога — крывырукасць расійскай ППА, асабліва афіцэраў баявога кіравання. Існуюць пэўныя рубяжы перадачы кіравання перахопам, але тут, хутчэй за ўсё, усё было скамячана. Сышлося адразу некалькі фактараў, якія прывялі да сяброўскага агню.

— За паўтара месяца страты расійскай авіяцыі прыблізіліся да 20 самалётаў і верталётаў. Чым тлумачыцца такі поспех Узброеных сіл Украіны?

— Першае: інтэнсіўнасць баявых дзеянняў павялічылася. Каб скараціць падлётны час і павялічыць колькасць самалётаў-вылетаў за змену, расіянам даводзіцца падцягваць авіяцыю бліжэй да лініі фронту. А Узброеныя сілы Украіны іх тут дастаюць.

Не проста так яны спачатку ўляцелі з Варонежа ў бок Энгельса, а потым вярнуліся ў Барысаглебск. Расійскую тактычную авіяцыю знішчылі непасрэдна на аэрадроме. Да Барысаглебска каля 500 кіламетраў. Гэта аператыўны ўзровень: мы туды дастаем, у нас дастаткова шырокая наменклатура сродкаў паражэння. Гэта першая асноўная прычына, звязаная з інтэнсіўнасцю баёў напярэдадні восеньскага наступу.

Другая прычына — немагчымасць стварыць дастатковую шчыльнасць праціпаветранай абароны на ахоўваемых аб’ектах, напрыклад на аэрадромах. У расіян проста не хапае зенітна-ракетных комплексаў і сістэм прыкрыцця. Усе яны пайшлі на прыкрыццё Масквы, Керчанскага моста і Валдая. І нават там шчыльнасці недастаткова. Туды і далей будуць перакідваць радыёлакатары і зенітна-ракетныя комплексы.

Трэцяя прычына — з’яўленне ў Узброеных сіл Украіны даволі шырокага спектру сродкаў паражэння аператыўнага ўзроўню. Мы можам даводзіць іх да мэты на вялікіх дыстанцыях з дапамогай машыннага зроку, штучнага інтэлекту і паралельных каналаў сувязі пад прамым кіраваннем аператараў.

Гэтыя тры фактары дазволілі нанесці сур’ёзную паразу асноўнай расійскай тактычнай і армійскай авіяцыі.

— Чым такія сур’ёзныя страты пагражаюць авіяцыі РФ у бліжэйшы час?

— Калі казаць пра тактычную авіяцыю, то за месяц мы выбілі прыблізна 5–7%. Гэта даволі сур’ёзныя страты, супастаўныя з гадавым аб’ёмам вытворчасці. Яны ствараюць самалёты, а мы за месяц выбіваем іх на зямлі.

Для расіян гэта трывожны сігнал, што яны нешта робяць няправільна. З армійскай авіяцыяй сітуацыя складанейшая. Верталётаў у іх сотні, іх выпускаюць розныя заводы, існуюць розныя мадыфікацыі. Таму страта некалькіх машын пакуль не з’яўляецца для расійскай армійскай авіяцыі крытычнай.

Але з экіпажамі ўсё значна складаней. Сам верталёт можна вырабіць за год-паўтара. На падрыхтоўку экіпажа патрэбна мінімум тры-чатыры гады, а для дасягнення ўзроўню першага або другога класа — ужо пяць-сем гадоў.

Таму страта верталётаў разам з экіпажамі значна больш балючая для расіян, чым страта саміх машын.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]