Генадзь Фядыніч: Няхай Лукашэнка прывядзе канкрэтныя факты
5- 12.11.2026, 13:00
- 4,372
Прафсаюзны лідар заступіўся за беларусаў.
Падчас наведвання «Гавяды-Агра» Лукашэнка паскардзіўся на недахоп работнікаў і фактычна прапанаваў забараніць ім з'язджаць з гаспадаркі без дазволу мясцовай улады. Да ідэі закрэпасціць работнікаў дыктатар вяртаецца ўжо шмат гадоў.
Што стаіць за словамі Лукашэнкі пра работнікаў сельскай гаспадаркі? Пра гэта сайт Charter97.org спытаў былога палітвязня і прафсаюзнага лідара Генадзя Фядыніча:
— На мой погляд, сітуацыя ў прамысловасці будзе і далей пагаршацца. Лукашэнка неаднаразова заяўляў, што нам трэба развіваць сельскую гаспадарку і тым самым, магчыма, павялічыць экспарт сваёй прадукцыі.
Цяпер ідзе кампанія па павелічэнні пагалоўя жывёлы. Але, каб яго захаваць, патрэбныя, у тым ліку, медыкаменты. Наколькі я валодаю інфармацыяй, раней у гаспадарках у поўнай меры былі і імпартныя прэпараты для падтрымання пагалоўя. Цяпер, відаць, такіх магчымасцяў няма. Упэўнены, што Лукашэнка не ведае рэальнай карціны, а пра маштабы падэжу жывёлы мае толькі прыблізнае ўяўленне. Кіраўнікі гаспадарак, думаю, хаваюць ад яго рэальную сітуацыю, каб не трапіць пад раздачу.
На любым прадпрыемстве, у тым ліку ў калгасе, павінна быць адпаведная матывацыя да працы. Але заробак у калгасах цяпер, мякка кажучы, нікчэмны. Таму людзі стараюцца выжываць і знаходзяць іншыя месцы працы. А хто тады будзе працаваць у калгасах? Пра гэта ўладам трэба было думаць значна раней. Сёння зрабіць работніка прыгонным не атрымаецца. Гэта можа даць толькі разовы і часовы эфект, але давер калгаснікаў, простых людзей да ўлады будзе змяншацца з кожным днём. Так з людзьмі абыходзіцца нельга.
— Лукашэнку паказваюць узорныя гаспадаркі, але нават пад Мінскам паведамляюць пра масавы падзеж жывёлы, нізкія заробкі і пра тое, што малако зліваюць у каналізацыю. Чаму ўлады хаваюць рэальны стан спраў у калгасах і падмяняюць яго паказной карцінкай?
— Як правіла, у кожным раёне ёсць паказальная гаспадарка. Калі праблемы існуюць нават там, можна ўявіць, што адбываецца ў звычайных гаспадарках.
Раней, наколькі я ведаю, каб павялічыць ураджай, засявалі неўлічаныя плошчы. Цяпер гэта практыка спыненая. Але вялікія праблемы існуюць нават у паказальных гаспадарках. Сама сістэма калгасаў без адпаведнай матывацыі людзей да працы і годнага ўзроўню заробкаў ніколі не будзе мець перспектыў.
— На «Белкамунмашы» Лукашэнка абурыўся «разбалтанасцю» працоўных і пагразіў ім арміяй. Ці сапраўды на дзяржпрадпрыемствах пакутуе працоўная дысцыпліна, ці Лукашэнка проста шукае вінаватых у праблемах эканомікі?
— Ведаеце, нюансы ёсць на любым прадпрыемстве. Але галоўнае, што Лукашэнка гаворыць агульныя фразы і не прыводзіць ніякай канкрэтыкі. Калі ёсць канкрэтныя факты, пра іх павінны ведаць і работнікі заводаў і фабрык. Такое можа мець месца, і гэта трэба выпраўляць.
Аднак ні па «Белкамунмашы», ні па іншых прадпрыемствах ніякай канкрэтыкі няма. Ёсць толькі агульныя фразы пра тое, што нібыта ўсё пад кантролем. Прадукцыйнасць працы і працоўная дысцыпліна наўпрост залежаць ад матывацыі да працы. Калі ёсць нармальны заробак і матывацыя, чалавек будзе цаніць працоўнае месца, бо яму трэба жыць, карміць сям'ю і дзяцей.
Уладзе даўно варта было падумаць пра тое, каб скараціць лішнія выдаткі і кіраўнічы апарат, а работнікам забяспечыць годны заробак. Цяпер цэны, хочаш не хочаш, растуць, у тым ліку на паслугі. Людзі гэта выдатна разумеюць. У іх найперш адна думка: як выжыць ад заробку да заробку, а не пра прадпрыемства думаць. Таму тут трэба кардынальна мяняць сістэму кіравання. Я маю на ўвазе і калгасы, і прамысловыя прадпрыемствы. Калі б прадпрыемствам займаўся яго ўласнік, сітуацыя была б зусім іншай. Галоўнае — даць яму магчымасці і свабоду. Тады не будуць парушацца ні закон, ні ўмовы працы людзей.
На жаль, цяперашняя ўлада не тое што не можа і не хоча гэтага зрабіць. Яна на гэта няздольная.