Блумберг супраць Маска
1- Сэм Уілсан
- 22.10.2026, 16:51
У ЗША ідзе вялікая фінансавая перадвыбарчая гонка.
Да прамежкавых выбараў у Кангрэс ЗША засталося менш чым два тыдні. У многіх штатах ужо пачалося датэрміновае галасаванне, таму часу, каб паўплываць на перавагі выбаршчыкаў, — мінімум. Дадатковую інфармацыю пра перспектывы кандыдатаў дазваляюць атрымаць фінансавыя справаздачы перадвыбарчых кампаній, прадстаўленыя ў Федэральную выбарчую камісію па выніках трэцяга квартала.
Амерыканскае заканадаўства патрабуе раскрываць значную частку інфармацыі пра фінансаванне перадвыбарчых кампаній. Падлягаюць апублікаванню звесткі пра крыніцы ахвяраванняў і расходаванне сабраных сродкаў. Гэтыя патрабаванні фармаваліся перш за ўсё як інструмент забеспячэння празрыстасці выбараў і процідзеяння палітычнай карупцыі.
Грошы на Сенат
На выбарах у Сенат прасочваецца даволі відавочная заканамернасць: чым больш вострая палітычная канкурэнцыя, тым больш грошай прыцягваюць перадвыбарчыя кампаніі кандыдатаў. Лідэрам па сукупных выдатках стаў Тэхас. Тут дэмакрат Джэймс Таларіка змагаецца за месца ў Сенаце з рэспубліканцам Кенам Пакстонам. Калі меркаваць выключна па сродках, сабраных непасрэдна кандыдатамі, перавага Таларыкі выглядае падаўляльнай.
Сенатарская гонка ў Тэхасе пакуль не ўсталявала абсалютнага рэкорду, але ўжо стала адной з самых дарагіх у гісторыі ЗША. Дэмакрату Джэймсу Таларіку ўдалося сабраць амаль 130 млн долараў — супраць 20 млн у яго рэспубліканскага суперніка. Значную частку сродкаў Таларіка атрымаў дзякуючы невялікім ахвяраванням прыватных асоб, тады як у фінансаванні кампаніі Пакстона заўважна большую ролю адыгрываюць буйныя данары. Сукупныя выдаткі на перадвыбарчую барацьбу ў Тэхасе ўжо набліжаюцца да паўмільярда долараў.
Не менш напружаная барацьба разгортваецца ў Агаё за месца ў Сенаце, якое вызваліў Джэй Дзі Вэнс пасля абрання віцэ-прэзідэнтам ЗША. Дэмакрат Шэрод Браўн сабраў амаль утрая больш сродкаў, чым рэспубліканец Джон Хастэд: каля 60 млн долараў супраць 20. Аднак фінансавую перавагу Браўна кампенсуюць незалежныя палітычныя арганізацыі, якія трацяць велізарныя сумы на падтрымку Хастэда і крытыку яго суперніка. Паводле даных апытанняў грамадскай думкі, барацьба далёка не завершаная: разрыў паміж кандыдатамі невялікі і параўнальны з доляй выбаршчыкаў, што не вызначыліся.
Трэцяя сенатарская гонка, вартая ўвагі, разгортваецца ў Мічыгане. Тут прадстаўнік прагрэсіўнага крыла Дэмакратычнай партыі Абдул эль-Саед супрацьстаіць рэспубліканцу Майку Роджэрсу. Фінансавыя магчымасці кандыдатаў істотна адрозніваюцца: Эль-Саед сабраў каля 45 млн долараў супраць 20 у Роджэрса. Як і ў Тэхасе і Агаё, дэмакрат значна апярэджвае свайго суперніка па аб’ёме індывідуальных ахвяраванняў. Гэта перавага прыкметная як у абсалютных сумах, так і ў долі такіх паступленняў у агульным бюджэце кампаніі. Пры гэтым незалежныя палітычныя арганізацыі расходуюць значна больш сродкаў на падтрымку рэспубліканца і агітацыю супраць яго суперніка.
Разам з тым у найбольш канкурэнтных сенатарскіх гонках намецілася заканамернасць: рэспубліканскія кандыдаты атрымліваюць значна больш маштабную фінансавую падтрымку з боку нацыянальных арганізацый Рэспубліканскай партыі. У адрозненне ад ахвяраванняў у выбарчыя фонды саміх кандыдатаў, гэтыя сродкі расходуюцца незалежнымі камітэтамі на падтрымку рэспубліканцаў і агітацыю супраць іх сапернікаў. Такім чынам, перавага дэмакратаў у індывідуальных ахвяраваннях у значнай ступені кампенсуецца выдаткамі буйных палітычных арганізацый, што дзейнічаюць на агульнанацыянальным узроўні.
Маск супраць Блумберга
На выбарах у Палату прадстаўнікоў прасочваецца падобная заканамернасць: найбольш канкурэнтныя акругі прыцягваюць больш сродкаў, бо абедзве партыі імкнуцца забяспечыць сваім кандыдатам фінансавую перавагу.
Заўважныя адрозненні ў падыходах да фінансавання кампаній. Дэмакраты больш паспяхова прыцягваюць невялікія індывідуальныя ахвяраванні, у тым ліку праз краўдфандынгавыя платформы. Рэспубліканцы ў большай ступені абапіраюцца на буйных донараў і цэнтралізаванае размеркаванне сродкаў праз нацыянальныя партыйныя структуры і незалежныя палітычныя камітэты. Такім чынам, фінансавая канкурэнцыя разгортваецца не толькі паміж асобнымі кандыдатамі, але і паміж двума рознымі мадэлямі арганізацыі перадвыбарчых кампаній.
Найбуйнейшым рэспубліканскім донарам стаў Ілон Маск. Гэта ўжо не першы выпадак, калі мільярдэр накіроўвае велізарныя сумы на падтрымку Рэспубліканскай партыі. Паводле кастрычніцкай фінансавай справаздачнасці, яго ахвяраванні ў выбарчым цыкле 2025–2026 гадоў перавысілі 350 млн долараў. Значную частку гэтых сродкаў ён накіраваў праз палітычныя камітэты на падтрымку Кена Пакстона ў Тэхасе. Буйныя сумы атрымалі і арганізацыі, якія фінансуюць кампаніі іншых рэспубліканскіх кандыдатаў у Сенат. Такое размеркаванне сродкаў дазваляе меркаваць, што захаванне рэспубліканскай большасці ў верхняй палаце Кангрэса стала для Маска і Рэспубліканскай партыі больш важным прыярытэтам, чым барацьба за кантроль над Палатай прадстаўнікоў.
Палітычная пазіцыя Маска ва ўнутрыпартыйнай барацьбе рэспубліканцаў застаецца неадназначнай. З аднаго боку, ён накіроўвае значныя сродкі ў буйныя палітычныя арганізацыі, перадусім так званыя камітэты палітычнага дзеяння. Гэтыя структуры самастойна вызначаюць, на падтрымку якіх кандыдатаў расходаваць атрыманыя ахвяраванні. Паказальны прыклад Тэхаса. Падчас рэспубліканскіх праймерыз адзін з найбуйнейшых камітэтаў падтрымліваў дзеючага сенатара Джона Корніна, прадстаўніка традыцыйнага партыйнага істэблішменту. Аднак пасля перамогі на праймерыз Кена Пакстона, цесна звязанага з рухам MAGA, камітэт пераключыўся на фінансаванне яго кампаніі.
У дэмакратаў ёсць супастаўная па сваім палітычным уплыве фігура — мільярдэр Майкл Блумберг, былы мэр Нью-Ёрка. Ён ужо шмат гадоў фінансуе Дэмакратычную партыю, а ў 2020 годзе сам паспрабаваў пазмагацца за прэзідэнцкае крэсла. На ўласную кампанію, што працягнулася ўсяго некалькі тыдняў, Блумберг выдаткаваў больш за мільярд долараў. Пасля выхаду з гонкі ён паабяцаў прыкласці ўсе намаганні, каб не дапусціць перавыбрання Дональда Трампа.
Але на прамежкавых выбарах 2026 года фінансавы ўклад Блумберга значна сціплейшы, чым у Маска: 80 млн долараў. І Блумберг надае значна больш увагі выбарам у Палату прадстаўнікоў.
Розняцца і падыходы мільярдэраў да палітычнага фінансавання. Блумберг выступае найперш як інстытуцыйны донар Дэмакратычнай партыі. Палітычная актыўнасць Маска ў большай ступені звязаная з яго асабістай падтрымкай Дональда Трампа і руху MAGA, хаця яго ахвяраванні атрымліваюць і традыцыйныя рэспубліканскія структуры.
Блумберг таксама мае выяўленыя ўнутрыпартыйныя перавагі. Ён схіляецца да ўмеранага крыла дэмакратаў і значна менш ахвотна фінансуе прадстаўнікоў прагрэсіўнага кірунку. Такім чынам, абодва мільярдэры не толькі падтрымліваюць свае партыі на выбарах, але і патэнцыйна ўплываюць на суадносіны сіл паміж рознымі групамі ўнутры іх.
Сэм Уілсан, The Moscow Times