«Трамп трапіў у пастку сваёй дызельнай здзелкі»

Эксперт патлумачыў, што стаіць за ідэяй «энергетычнага перамір’я».

Пасля заявы Дональда Трампа пра «энергетычнае перамір’е» Расія працягнула ўдары па Украіне. Кіеў заявіў, што ўстрымаўся ад атак па расійскіх НПЗ, але ў адказ атрымаў новыя абстрэлы.

Чаму абвешчанае Трампам «энергетычнае перамір’е» так і не запрацавала? Пра гэта сайт Charter97.org пагутарыў з дырэктарам Цэнтра даследаванняў нацыянальнай устойлівасці ў Кіеве, экс-саветнікам пасольства Украіны ў Канадзе і Кеніі Алегам Белаколосам:

— Я б пачаў з гэтай даволі дзіўнай, мякка кажучы, «дызельнай здзелкі». Відавочна, прычыны таго, што адбываецца цяпер, хаваюцца менавіта ў ёй.

Не выпадкова сказаў «дзіўнай»: незразумела, хто гэтую ідэю Трампу падкінуў. Яна аказалася, мякка кажучы, няўдалай. Па-першае, рэакцыя па-за межамі Амерыкі была рэзка негатыўнай: і з боку Украіны, і з боку Еўропы, і з боку экспертаў, якія кажуць, што гэтая здзелка ніяк не зможа паспрыяць зніжэнню цэн на паліва ў Злучаных Штатах.

Яна выклікала рэзкую крытыку нават сярод вядомых рэспубліканцаў. Паводле апошніх апытанняў, якія я бачыў, у Злучаных Штатах большасць амерыканцаў з абедзвюх партый выступае за падтрымку Украіны. А гэтая здзелка яўна гучыць дысанансам. Яе складана назваць падтрымкай Украіны, хутчэй наадварот. І пасля гэтага мы чуем пра перамір’е, на якое няма ніякай рэакцыі ні ў Кіеве, ні ў Маскве. Незразумела, на чым яно грунтавалася, хто зноў прапанаваў гэтую ідэю і якія дамоўленасці за ёй стаяць. Гэта выглядае як спантанная ініцыятыва.

Мне здаецца, прычыны апошніх заяў хаваюцца ў набліжэнні прамежкавых выбараў у Кангрэс. Для Рэспубліканскай партыі там вымалёўваюцца не самыя пазітыўныя перспектывы. Яшчэ летам яны спадзяваліся захаваць кантроль над Кангрэсам і Сенатам. Цяпер, паводле розных ацэнак, рэйтынг Рэспубліканскай партыі у цэлым ідзе ўніз.

Зразумела, што партыя пэўным чынам пасылае Трампу сігналы: трэба нешта рабіць. На фоне тупіковай сітуацыі з Іранам ён спрабуе паказаць нейкія поспехі на напрамку расійска-ўкраінскай вайны. Мне здаецца, галоўная прычына ў гэтым.

— Трамп фактычна патрабуе ад Украіны спыніць удары па расійскіх НПЗ, якія б’юць па ваеннай эканоміцы Крамля. На гэтым фоне Кіеў не атрымаў папярэджання пра балістычны ўдар, а SpaceX магла абмежаваць працу Starlink для ўкраінскіх вайскоўцаў. Чым гэта можа пагражаць Украіне?

— Гэтыя крокі, паўтаруся, наўрад ці можна назваць сяброўскімі. Я не магу сказаць, што адміністрацыя заняла варожую пазіцыю, але мы бачым відавочна недружалюбныя дзеянні. Ці можна назваць гэта мерамі па прымушэнні Украіны да міру на ўмовах Масквы? Такую версію можна агучыць, але так далёка я пакуль не заходзіў бы. Відавочна, у бліжэйшы час мы можам чакаць дадатковых кансультацый.

Таму што ў такім жа здзіўленні, як і мы з вамі, наколькі я разумею, знаходзяцца практычна ўсе эксперты і медыя, якія сочаць за сітуацыяй вакол вайны. Усе чакаюць дадатковых растлумачэнняў.

— Як Украіне супрацьстаяць такому ціску з боку ЗША? Ці можа стаўка на Еўропу і ўласныя тэхналогіі знізіць залежнасць Кіева ад рашэнняў Вашынгтона?

— Тут правільна пастаўленае пытанне: супрацьстаяць якім чынам? Перш за ўсё, умацоўваючы ўсебаковае супрацоўніцтва з краінамі Еўропы, што Кіеў робіць на пастаяннай аснове. У апошнія дні мы чуем пра правядзенне дадатковых кансультацый. У тым ліку прэзідэнт Украіны Уладзімір Зяленскі размаўляў з прэм’ер-міністрам Канады, абмяркоўваючы гэтую сітуацыю. Гэта адзін варыянт.

Другі момант: ёсць крытычныя напрамкі, якія вядомыя і ў Вашынгтоне, і ў Маскве, і ў Кіеве. Гэта, відавочна, атрыманне пэўнай інфармацыі, у тым ліку разведвальнага характару, і сувязь. Тут я не магу назваць сябе экспертам, але гэта тое, што я чую і чытаю.

І вось гэта сёння ў поўнай меры замяніць з боку Еўропы не атрымліваецца. Еўрапейцы, уласна кажучы, гэта прызнавалі. Стаўка на ўласныя тэхналогіі — гэта тое, што Украіна пачала рабіць ужо даўно. Зараз гэтыя пытанні вырашаюцца значна хутчэй, чым раней, хоць усё роўна гэта не пытанне заўтрашняга або паслязаўтрашняга дня. Таму сітуацыя такая: відавочна, хтосьці ў Вашынгтоне хацеў бы выкарыстаць гэты рычаг супраць Украіны. Магчыма, не для прымушэння да міру — гэта гучна сказана, але ва ўсякім разе для таго, каб змякчыць пазіцыю Украіны або нейкім чынам змяніць яе ў тых момантах, якія, магчыма, выклікаюць у Вашынгтоне непаразуменне або нават раздражненне.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]