Пра што гаворыць бунт узбекаў у Беларусі

Тонкая вясёлкавая плёнка чарговы раз парваная.

Сітуацыя з узбекскімі работнікамі замест знешнепалітычнага поспеху чарговы раз прарвала тонкую вясёлкавую плёнку, якую з усіх сіл нацягвае рэжым на непрыглядную беларускую рэчаіснасць, піша «Салідарнасць».

Наша ўяўленне пра Цэнтральную Азію у многім сфармавана расійскімі шавіністычнымі гумарыстычнымі шоў, у якіх усе жыхары былых савецкіх калоній прадстаўлены як адсталыя, бедныя і беспраўныя. Рэчаіснасць моцна адрозніваецца ад гэтай карцінкі. Калі адзін з прыезджых работнікаў кажа, што 500 долараў ён і дома заробіць, то не надта крывіць душой.

Эканоміка Узбекістана ў апошнія гады паказвае вельмі добрыя паказчыкі і расце ў сярэднім на 6–8 %, наша ж у 2025 годзе паказала 1,3 %.

Памер эканомікі Узбекістана — 147 мільярдаў долараў, а Беларусі — 93.

У Узбекістане жыве амаль 37 мільёнаў чалавек — гэта самая вялікая па насельніцтве краіна Цэнтральнай Азіі, таму ў разліку на асобнага чалавека Беларусь лідзіруе па ўзроўні ВУП амаль у 2,5 раза, але агульная дынаміка паказвае, што Узбекістан пры захаванні тэмпаў развіцця будзе імкліва скарачаць гэты разрыў.

Калі ўлічыць узровень нараджальнасці — 3,5 дзіцяці на адну жанчыну, — то памер эканомікі будзе расці, у тым ліку і за кошт павелічэння ўнутранага рынку. Чаго не скажаш пра Беларусь з адным з самых нізкіх узроўняў нараджальнасці ў Еўропе.

За трыдзевяць зямель па доўгі рубель едуць самыя актыўныя, хто не баіцца ксенафобіі, цяжкай працы і адарванасці ад дому. Такія работнікі і на рынку працы ў сваёй краіне будуць шукаць і знаходзіць магчымасці зарабляць больш за сярэдняе, таму цалкам зразумела незадаволенасць узбекаў, якія не бачаць сэнсу працаваць у далёкай халоднай краіне за грошы, якія яны знойдуць і дома.

Вяртаючыся да тэмы шавінізму, падобна, што вялікім здзіўленнем і для чыноўнікаў, і для грамадства стала тое, што стэрэатыпы пра Цэнтральную Азію, дзе пануе культ асобы мясцовых кіраўнікоў, а грамадства прыгнечана і беспраўна, разбіваюцца аб ролікі, у якіх прыезджыя ўзбекі проста і адкрыта апісваюць беларускую рэчаіснасць.

І пытаюцца ў сваіх чыноўнікаў, дзе ж абяцаныя беларускія залатыя горы? На фоне Беларусі, залітай бетонам дзяржаўнага тэрору, Узбекістан выглядае значна больш ліберальна ў пытаннях свабоды меркаванняў і іх выказвання.

Сельскія жыхары нашых рэгіёнаў, якія жывуць у бедным і падпарадкаваным становішчы, не скардзяцца на свой лёс, бо разумеюць не толькі бессэнсоўнасць, але і небяспеку такіх скаргаў. Да таго ж нядаўна лукашысты вырашылі падкруціць гайкі ў пытаннях скаргаў на чыноўнікаў і іншых дзяржаўных людзей.

Прыезд замежных работнікаў пражэктарам высвеціў тыя праблемы, з якімі мясцовыя ўжо пагадзіліся, альбо не бачаць сэнсу, альбо баяцца пра іх распавядаць.

Калі ўзбекі патрабуюць годнай зарплаты і ўмоваў жыцця для сябе, яны толькі спрабуюць заклікаць да выканання абяцанага кантракту, які ім прадаў галоўны беларускі чыноўнік. Гэта чужая для іх краіна, і ў Беларусь іх прывялі абяцанні добрага заробку. Аднак сваімі патрабаваннямі яны прыцягваюць увагу і да бядотнага становішча беларускіх работнікаў, якія праз адсутнасць альтэрнатывы вымушаныя згодзіцца працаваць за тыя грошы, за якія прыезджыя працаваць не гатовыя.

А калі ўлічыць растучую небяспеку працы ў Расіі, дзе ідзе вайна, і ўскладненне працоўнай міграцыі беларусаў у ЕС, то ўзбекі з'едуць, а беларусы пры такім стане эканомікі застануцца працаваць за тое, што дадуць, бо куды-небудзь паехаць на заробкі становіцца ўсё складаней.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]