Пугачова прабіла ў інфармацыйным плоце дзірку

Расійскія прапагандысты дасягнулі процілеглага эфекту.

Чаму інтэрв'ю Алы Пугачовай прывяло расійскую прэсу ў лютасць? Што такога яна сказала, што размову з ёй за тры дні паглядзелі больш за 12 млн чалавек, і ён сабраў больш за 110 000 каментароў, а прапагандысты абрынуліся на народную артыстку з лаянкай і праклёнамі?

Гэта любоў

Так, Ала Пугачова не надта прыязна адгукнулася пра Уладзіміра Пуціна, асудзіла вайну з Украінай, у цэлым крытычна адгукнулася пра ўладу ў Расіі і многія яе дзеянні — але даволі стрымана. Ну сказала, што пры ўладзе ў краіне — «непрыгожыя», «нахабныя» людзі, што ўладзе ўласцівая «пыха», што дзяржаве ў Расіі не стае «вялікадушнасці», «розных меркаванняў», а даносы назвала «грыбком краіны». Іранічна адгукнулася пра першага намесніка кіраўніка Адміністрацыі прэзідэнта «Сярожу» Кірыенку, якога «пацалавала на развітанне».

Многія публічныя персоны казалі пра расійскую ўладу куды больш рэзка, чым яна, але каб вось так спакойна і на роўных — цяжка ўспомніць яшчэ каго-небудзь. Так, Ала Пугачова — чалавек са статусам, раней аблашчаная дзяржавай і яе СМІ: «нацыянальная гордасць», «примадонна», ордэн Пашаны, «За заслугі перад Айчынай» — адразу трох ступеняў, «За асабістую мужнасць»... і раптам — такія дакладныя, ясныя і крытычныя словы!

Гэта і ёсць галоўная прычына лютасці разнастайнага афіцыёзу: Пугачова стала голасам той часткі Расіі, якая пасля 24 лютага 2022 года замоўкла.

Спявачка звяртаецца да ўсіх прыхільнікаў, але ў першую чаргу да тых, хто ў Расіі, хто дэзарыентаваны, запалоханы і адчувае раз'яднанасць са сваім былым колам, хто замкнуўся ў сабе. Яна звяртаецца да маўклівай большасці. Улада рабіла ўсё, каб у гэтай большасці не было голасу. А Пугачова гаворыць як бы і ад іх імя. Яна выказвае тое, што людзі адчуваюць, вяртае ім найпростыя, але забытыя каштоўнасці: што ўлада не сакральная, не страшная, нават смешная, што яе выбіраюць, і яна не вечная, што ёю можна і трэба быць незадаволенымі. Што «сумленне даражэй за славу», што «трэба маліцца за мір, а не асалоджвацца вайной».

Усё гэта вельмі моцна і непрыемна ўзбудзіла каляўладную абслугу, бенефіцыяраў вайны.

Ала Пугачова для іх — чужая; іх жахліва раздражняе, што яна жыве ў свеце любові, і любові ўзаемнай — не толькі прыхільнікаў, але і сям'і: мужа, дзяцей. Яе бясстрашная шчырасць трымаецца на гэтай любові, і ўсе гэтыя 3 гадзіны 40 хвілін любоў прасвечвае ў інтэрв'ю.

Такая любоў робіць чалавека ўнутрана вольнейшым, мацнейшым; гэта і ёсць нармальнасць, годнасць, радасць ад жыцця, якую ў Расіі яшчэ многія памятаюць — і сумуюць па ёй. Памятаюць ветэранаў той, свяшчэннай вайны супраць нацысцкай Германіі, памяць аб якіх пры Пуціне падмянілі на «можам паўтарыць». Пугачова нагадвае пра іншую Расію, дзе Клаўдзія Шульжэнка на пытанне, пра што яна спявала на фронце падчас Вялікай Айчыннай, сказала: «Пра каханне, вядома».

Гэта моцна раздражняе тых, хто жыве ў свеце «нялюбові», якім яшчэ ў аднайменным фільме 2017-га, даваеннага года, яго паказаў рэжысёр Андрэй Звягінцаў. Многіх расіян атачае татальная нялюбоў, пачынаючы з сям'і. У такім свеце і сям'і часта няма: ёсць жанчыны — для нараджэння патомства, ёсць мужчыны — каб зарабляць на вайне з Украінай. З гэтага свету — спявак Шаман, у якім, як сказала Пугачова, «бабло перамагло дабро». А на Шульжэнку і на памяць пра Вялікую Айчынную — дзяржманаполія, якую Пугачова, якая шмат што і многіх бачыла і ведае, вядома, не прызнае.

З такога свету яе выказванні могуць, сапраўды, здавацца «базарам крывадушнасці».

Не глядзі на Пугачову

Рэакцыя дзяржаўных прапагандыстаў у Расіі на інтэрв'ю, між іншым, яскрава высвечвае і тое, наколькі моцна яны скажаюць карціну свету. Спявачка паўстае ў расійскіх СМІ звычайным такім дробным чалавекам з роднай ім і зразумелай тусоўкі. «Расійскія СМІ — проста чэмпіёны ў ператварэнні сказанага ў выказванне з супрацьлеглым сэнсам», — адзначае антраполаг Аляксандра Архіпава. Яе прыз за кароткі «пераказ» інтэрв'ю Алы Пугачовай пайшоў да «Камсамольскай праўды» — улюбёнай газеты Уладзіміра Пуціна.

Пасыл такіх «пераказаў» — няма чаго глядзець Пугачову, мы самі вам распавядзём, якая яна прагная, хлуслівая, самаўлюбёная і г. д., і да т. п. Мэта — каб расіяне не глядзелі арыгінал, глядзіце наш перапев. Што, вядома, выдае спалох: Пугачову глядзяць і слухаюць тыя, каго прапагандысты абнеслі інфармацыйным плотам і калючым дротам самых розных забаронаў — цяпер вось і на мэсэнджары, як раней — на сапраўдныя СМІ.

Кантраст паміж тым, што пра яе распавядаюць у прапагандысцкіх расійскіх медыях, і самым інтэрв'ю настолькі выпуклы і жудасны, што адсюль адзін крок да пытання з боку той самай маўклівай і сумнай большасці: дык што ж, і ў іхніх аповедах пра вайну з Украінай таксама так? І пра «агрэсіўны» Захад?

Пра тое, што адбываецца ва Украіне, расіяне «ў арыгінале» глядзець не хочуць, а пра Пугачову — гатовыя: з цікаўнасцю; яна «свая», яе песні многія памятаюць з дзяцінства.

Таму Ала Пугачова прабіла ў інфармацыйным плоце дзірку, дастукаўшыся да любімых ёю прыхільнікаў, уключаючы тых, хто не думае і заўсёды «за»: «Хлопцы, навучыцеся гаварыць праўду. Навучыцеся імкнуцца да добрага, добразычлівага, прыгожага».

Таму і робіцца ў сутаргах усё, каб расіяне ад Пугачовай адвярнуліся. Эфект, праўда, атрымліваецца процілеглы. Жанчыну, якая спявае, цяпер яшчэ і ўважліва слухаюць — мільёны людзей, што любяць яе.

Уладзімір Рувінскі, The Moscow Times

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]