NYT раскрыла, хто ў Кітаі стаў «вачамі і вушамі» Сі Цзіньпіна
- 5.07.2026, 17:56
- 1,818
Лідар Кітая даручыў яму падбор новага пакалення партыйных кадраў і кантроль за іх ідэалагічнай лаяльнасцю.
Напярэдадні верагоднага чацвёртага тэрміну старшыня КНР Сі Цзіньпін усё больш абапіраецца на свайго найбліжэйшага саюзніка, сакратара Сакратарыята Камуністычнай партыі Кітая (КПК) Цай Ці, якому даручаны падбор новага пакалення партыйных кадраў і кантроль за іх ідэалагічнай лаяльнасцю. Пра гэта піша The New York Times са спасылкай на экспертаў.
Нядаўна Цай, які займае некалькі ключавых пасад, узначаліў Цэнтральную партыйную школу, дзе рыхтуюць будучых кіраўнікоў краіны. Паводле слоў былога старшага дырэктара па Кітаі ў Радзе нацыянальнай бяспекі ЗША ў адміністрацыі Джо Байдэна Джуліана Гевірца, «магчымасць гаварыць ад імя Сі Цзіньпіна — найрадзейшы і найкаштоўнейшы рэсурс у кітайскай элітнай палітыцы, і менавіта Цай Ці валодае такім правам». Ён таксама адзначыў, што Цай «верагодна, уваходзіць у вельмі вузкае кола людзей, якія могуць рыхтаваць для Сі дасье на чыноўнікаў».
NYT адзначыла, што Цай уваходзіць у бліжэйшае атачэнне Сі яшчэ з часоў іх сумеснай працы ў ўсходніх правінцыях Кітая. Пры гэтым ён не заўсёды лічыўся жорсткім апаратным чыноўнікам. У 2000-х Цай вёў папулярны акаўнт у кітайскай сацсетцы Weibo і пісаў: «Адкрытасць — гэта добрая рэч. Для любой палітычнай партыі недастаткова спадзявацца толькі на самадысцыпліну».
Аднак, удакладніла газета, пасля пераводу на пасаду ў Пекін ён стаў адным з галоўных выканаўцаў курсу Сі. У 2017 годзе, будучы мэрам Пекіна, Цай курыраваў масавае выселенне працоўных мігрантаў і заклікаў чыноўнікаў дзейнічаць жорстка: «На месцах трэба дзейнічаць сапраўднымі мечамі і сапраўднымі ружжамі, запэцкаць клінок крывёю і мець смеласць ісці на прамое сутыкненне», — казаў ён.
На думку экспертаў, перад наступным з'ездам Камуністычнай партыі Кітая (КПК) менавіта Цай адыграе ключавую ролю ў адборы новага пакалення кіраўнікоў. Тайваньскі палітолаг Цзяньвэнь Коў адзначае: «Калі такі палітычны лідар, як Сі Цзіньпін, уступае ў позні этап свайго кіравання, пачуццё няпэўнасці і недаверу ў яго звычайна ўзмацняецца. Пры гэтым ён ужо не так добра ведае новае пакаленне падначаленых, таму ўсталяваць з імі даверлівыя адносіны становіцца значна складаней».
Былы намеснік галоўнага рэдактара кітайскай партыйнай газеты Study Times Дэн Юйвэнь, які крытыкаваў кітайскую палітыку, лічыць, што «ўлічваючы ўсё тое, што адбылося, Сі Цзіньпін будзе яшчэ больш асцярожна падыходзіць да адбору кадраў перад XXI з'ездам партыі». Паводле яго слоў, «Сі хоча быць абсалютна ўпэўнены, што погляды будучых партыйных і дзяржаўных кіраўнікоў будуць цалкам супадаць з яго ўласнымі». XXI з'езд КПК плануецца ў 2027 годзе.
На думку Дэна Юйвэня, нават калі Цай Ці ў наступным годзе пакіне большасць займаных ім пасад, ён можа захаваць кіраўніцтва Цэнтральнай партыйнай школай і застацца галоўным кадравым «фільтрам» Сі Цзіньпіна — яго «вачамі і вушамі».
Магчымая перабудова чыноўніцкага апарату ў Кітаі адбываецца на фоне чыстак у партыйным і вайсковым кіраўніцтве КНР. Так, напрыканцы студзеня 2026 года ў дачыненні да намесніка старшыні Цэнтральнай вайсковай камісіі і члена Палітбюро Камуністычнай партыі Кітая Чжан Юся, а таксама начальніка Аб'яднанага штаба Цэнтральнага ваеннага савета Лю Чжэнлі пачалі расследаванне па падазрэнні ў «сур'ёзных парушэннях дысцыпліны і закона». Пазней The Wall Street Journal са спасылкай на крыніцы паведаміла, што Чжан Юся таксама падазраюць у перадачы ЗША ключавых тэхнічных звестак пра кітайскую ядзерную зброю.