Ці ва ўсім вінавата вяселле?

Беларуска збіраецца кінуць тэніс.

У ноч на 20 жніўня Арына Сабаленка нечакана саступіла саперніцы, якая ніжэй за яе на галаву ва ўсіх сэнсах. Гэта параза стала працягам крызісу, у які трапіла беларуска, рызыкуючы страціць званне прымы сусветнага жаночага тэнісу, піша BetNews.

Крызіс бачны ўсім

Першая ракетка свету, чатырохразовая чэмпіёнка турніраў «Вялікага шлема» прайграла… Не, мы не пачалі прызвычайвацца да гэтых слоў. Бо ў бягучым сезоне Сабаленка не стала цярпець паразы часцей, чым у кожным з папярэдніх: 41 перамога і 9 параз у 2023-м (82%), 34-11 у 2024-м (76,5%), 47-9 у 2025-м (84%) і 40-8 (83,4%) — у 2026-м.

Пры гэтым размовы пра крызіс першай ракеткі свету (гэта званне яна можа страціць ужо паслязаўтра ў выпадку выхаду Алены Рыбакінай у фінал турніру ў Цынцынаці) ідуць не адзін тыдзень.

Дык у чым жа справа?

Беларуска пачала вылятаць на далёкіх ад вырашальных стадыях, саступаючы зусім не топавым тэнісісткам, не выйграла ніводнага турніру Вялікага шлема ў сезоне, і гэтыя паразы не выглядаюць выпадковасцю або збегам абставін. Іншымі словамі, яны не з’яўляюцца вынікам слабой уласнай формы ці мегаўдалай гульні апаненткі.

Паласа няўдач цягнецца даволі доўга: пасля ўражлівага пачатку года — тытул у Брысбене (WTA-500), фінал Australian Open, перамогі на «тысячніках» у Індыян-Уэлсе і Маямі — паследавала чарада з 7 турніраў, на якіх Арына мала таго што не брала тытул, дык нават да паўфіналу дабралася толькі раз (у чэрвені на турніры WTA-500 у Берліне).

І амаль заўсёды яе з сеткі выкідвалі зусім не фаварыткі. Мадрыд (WTA-1000) — чвэрцьфінал, Хэйлі Баптыст (№32); Рым (WTA-1000) — 1/16 фіналу, Сорана Кырстя (№26); Ралан Гарос — 1/4 фіналу, Дыяна Шнайдэр (№23); Берлін (WTA-500) — паўфінал, Джэсіка Пегула (№4); Уімблдон — 1/8 фіналу, Наомі Асака (№14); Таронта (WTA-1000) — 1/8 фіналу, Якатарына Аляксандрава (№19)…

Вось і апошняя параза была аналагічна нялогічнай: у чацвёртым крузе «тысячніка» ў Цынцынаці 20-гадовая чэшка Сара Бейлек (35-я ракетка свету), якая раней ніколі не перамагала гульцоў з топ-10 рэйтынгу, сенсацыйна ўзяла верх над Сабаленкай. І як — у двух сетах, зламаўшы ход паядынку ў абодвух!

Упушчаныя магчымасці

У Цынцынаці першая ракетка свету пачала з пары перамог, і другая, над Ван Сіньюй, была вельмі пераканаўчай не толькі па ліку (6:1, 6:3), але і па гульні. Здавалася, што Арына вярнула свае козыры. Але прайшло ўсяго два дні — і мы ўбачылі іншую Сабаленку, далёкую ад узору сезонаў-2024 і -25.

Дарэчы, дэбют матча з Бейлек цалкам удаўся. Беларуска адразу зрабіла брэйк, узяла сваю падачу, добра падавала, атакавала, скарочвала і вяла гульню. Але потым у Арыны раптам знікла падача, разладзіўся ўдар справа. Менавіта чарада невымушаных памылак прывяла да таго, што чэшка выйграла тры геймы запар і выйшла наперад, урэшце давёўшы справу да тай-брэйка.

Вал невымушаных памылак фаварыткі стаў падмуркам чарговай сенсацыі: беларуска вяла 5:1 (!), але здолела прайграць тай-брэйк, дапусціўшы жудасную колькасць прамахоў…

І другі сет, хутчэй, не Бейлек выйграла, а Сабаленка прайграла. Хаця можна папляскаць упартасці чэшкі, якая ўчапілася за шанец і не здалася пры ліку 1:4.

Арыне не дапамог медыцынскі перапынак у антрактары паміж сетамі, яна працягвала жудасна памыляцца на падачы, пры гэтым агрэсіўна працавала як на сваёй, так і на чужой, дапускаючы цемру невымушаных памылак, але да пары да часу набірала ачкі.

Аднак вал прамахоў узмацняў нервовае напружанне, эмоцыі пачалі захлістваць першую ракетку свету, і яна зноў не здолела з імі справіцца.

Сцэнарыі асечак Арыны ў 2026-м розныя: яна прайгравала і ў двух, і ў трох сетах, і вядучы па сетах, і прайграўшы першы, і на тай-брэйках, упускаючы перамогі і нават атрымліваючы «баранкі»! Але ва ўсіх гэтых матчах, як і супраць Бейлек, была важная складнік — псіхалагічны правал.

Гэтым разам ён настаў, калі справы пайшлі як па масле. Што і прывяло да другой у сезоне паразы з лікам 0-2. Пры 11 брэйк-пойнтах у Бейлек, 5 з якіх чэшка рэалізавала, не дапусціўшы за матч ніводнай падвойнай памылкі і зрабіўшы 3 эйсы.

«У мяне зусім знік дар маўлення». Бейлек выказалася пра перамогу над Сабаленкай

Дзе сабака зарытая?

У чым жа прычына крызісу Сабаленкі? Многія кажуць, што справа ў псіхалогіі, бо пра праблемы са здароўем Арына не заяўляла, хоць у маі падчас матча з Кырстяй у Рыме некалькі разоў выклікала фізіятэрапеўта.

— Было адчуванне, што цела абмяжоўвае мяне, не дазваляе паказваць найлепшы тэніс, — прызналася тады беларуска.

З таго часу нічога не намякала на недалечаную траўму — 28-гадовая тэнісістка правяла дастаткова матчаў, і ні ў адным тэма пашкоджання не знаходзіла пацвярджэння.

Ды і яна сама адзначала менавіта псіхалагічныя праблемы. Напрыклад, у чэрвені распавяла журналістам, што пасля няўдачы на Ралан Гарос (у чвэрцьфінале выйграла першы сет у Дыяны Шнайдэр, вяла 4:1 і 5:3 у другім, але прайграла 10 геймаў запар) звярталася па дапамогу да псіхатэрапеўта.

— Маральна было вельмі цяжка прыняць тую паразку. Я хадзіла да псіхіятра, шукала спосаб перажыць тое, што адбылося. Гэта вельмі дапамагло. Часам трэба проста пагаварыць з кімсьці, — шчыра прызнавалася Арына.

Прыхільнікі Сабаленкі (і не толькі яны) тлумачаць крызіс заручынамі. Маўляў, у амаль родным Маямі яна на эйфарыі ўзяла тытул, а потым галаву нявесты занялі іншыя клопаты.

Ды як растлумачыць тое, што вярнуліся памылкі, у тым ліку на падачы, і знікла рэзкасць? Бо і папярэднія паўтара года суперніцы наладжваліся на першую ракетку свету адпаведна.

Былы трэнер легендарнай Серэны Уільямс Рык Маччы таксама адзначыў псіхалагічны злом у беларускай, якая здала пасля магутнага пачатку сезона і стала менш упэўнена адчуваць сябе на корце:

— Сабаленка гуляе інакш, чым раней. Яна размяшчаецца далей за задняй лініяй, часцей дзейнічае з пазіцыі абаронцы і раней звычайнага адмаўляецца ад магутных кросаў. Псіхалагічна яе ўпэўненасць прайшла выпрабаванне, і той неверагоднай веры ў сябе, якую мы бачылі раней, цяпер ужо няма.

Эксперт таксама звярнуў увагу, што суперніцы Арыны пачалі адчуваць уразлівасць лідаркі сусветнага тэнісу апошніх гадоў:

— Яна заўсёды была эмацыйнай, але раней магла прыйсці ў сябе за 20 секунд. Яна здольная зноў пераключыцца, але цяпер іншыя тэнісісткі бачаць, што яна б’е ў аўт і ў сетку, і пачынаюць верыць, што могуць паднесці сенсацыю.

Статыстыка параз — таму пацвярджэнне: у Мадрыдзе Арына не рэалізавала 6 матчболаў, на Ралан Гарос ўпусціла перавагу 6:3, 4:1, ва ўсіх матчах яна выдавала магутныя адрэзкі, а потым наступаў пералом, і выбрацца з ямы не атрымлівалася. У тым ліку і таму, што знік яе галоўны козыр — падача.

У чым прычына, каманда Сабаленкі гэтак і не разабралася. Магчыма, перад US Open адказ усё ж будзе знойдзены. Але як мінімум дзве апошнія паразы былі з-за гэтага: пра ляпас ад Бейлек ужо гаварылася, а ў матчы з Аляксандравай Арына трапіла ў корт першым мячом толькі ў 55% выпадкаў.

Ды добра было б яшчэ ўласная падача — беларуска і з чужой перастала спраўляцца. Нават у выпадку з нізькарослай Бейлек, якая не адрозніваецца сілай, супастаўнай з той, якой валодае Сабаленка. Плюс процьма памылак пры розыгрышах: удары ў сетку, пастаянныя аўты па даўжыні.

Аналізуючы няўдалую гульню Сабаленкі, суперніцы ўсё часцей сталі ціснуць на яе слабыя бакі, імкнучыся зацягваць розыгрышы, навязваць уласны тэмп, выводзіць з сябе. І гэта пачало працаваць.

Яшчэ адной прычынай пачашчэння параз можа быць страта ў Сабаленкі матывацыі. Яна зарабіла процьму грошай, прычым не толькі на корце. Паводле дадзеных Forbes, толькі рэкламныя кантракты ў 2025 годзе прынеслі ёй $15 млн. А тут яшчэ і вяселле з мультымільянера на носе…

Што далей?

Наступным турнірам для Арыны стане US Open, які стартуе ў Нью-Ёрку 30 жніўня. Сабаленка — дзеючая чэмпіёнка, яна брала тытул два гады запар. Акрамя таго, на апошнім у сезоне мэйджары беларуска паспрабуе сябе ў міксце — з легендарным Ноўкам Джокавічам.

Зразумела, што падрыхтоўка да вяселля (без шыкарнай маштабнай цырымоніі не абысціся) патрабуе эмоцый, забірае час і, як вынік, змяншае канцэнтрацыю Сабаленкі на корце.

— Я хачу зрабіць усё як мага лепш. Хачу, каб усім было весела. Дык што на гэта спатрэбіцца крыху часу — можа, паўтара года, а можа, і два, — жартавала раней Арына.

Але губляць яе на такі доўгі тэрмін нельга. І жаніху разам з камандай Сабаленкі варта прыкласці процьму намаганняў, каб вясельныя клопаты не выціснулі справы тэнісныя. Хоць бы на час. Усё ж беларускай 28, не так шмат ёй засталося правесці ў ролі топ-тэнісісткі.

Якую, паводле яе ж слоў, наведваюць думкі, што не радуюць фанатаў Арыны. Бо яна — ці то жартам, ці ўсур’ёз — ужо казала, што стамілася ад тэнісу, што хоча ўсё кінуць. Нават пасля заручын..

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]