Навукоўцы: кантыненты і жыццё на Зямлі маглі з’явіцца раней
1- 27.06.2026, 17:38
- 1,642
Памяшалі прышэльцы з космасу.
Зямля сфармавалася прыблізна 4,5 мільярда гадоў таму, але наступныя 500 мільёнаў гадоў гісторыі планеты застаюцца ахутанымі таямніцай. З той пары захавалася занадта мала горных парод. Значная частка самай ранняй зямной кары знікла. Хоць лічыцца, што прычынай гэтага з’яўляецца рух літасферных пліт, аўтары новага даследавання прапануюць іншае тлумачэнне.
Ранняя зямная кара так і не змагла сфармавацца ў нешта стабільнае. І вінаваты ў гэтым астэроіды, што падалі на Зямлю на працягу сотняў мільёнаў гадоў. Даследаванне апублікавана ў часопісе Science, паведамляе ScienceAlert (пераклад — «Фокус»).
Калі амаль немагчыма знайсці горныя пароды, што існавалі больш як 4 мільярды гадоў таму, то як даведацца пра самы ранні перыяд гісторыі нашай планеты? Навукоўцы кажуць, што для гэтага можна выкарыстоўваць пароды Месяца, а таксама назіранні за яго паверхняй.
Месяц на працягу мільярдаў гадоў пастаянна падвяргаецца бамбардзіроўцы астэроідамі, што змяняе яго кару. А ў перыяд паміж 4,5 і 4 мільярдамі гадоў таму ўсе светы Сонечнай сістэмы падвяргаліся інтэнсіўнай бамбардзіроўцы астэроідамі.
Навукоўцы сцвярджаюць, што даследаванне парод Месяца і яго паверхні дазваляе зразумець, што адбывалася з карой Зямлі ў самым пачатку яе гісторыі.
Паводле мадэлявання, на працягу сотняў мільёнаў гадоў на Зямлю падалі астэроіды, і ў выніку ўдараў выдзялялася велізарная колькасць энергіі і цяпла. Гэта энергія і цяпло распаўсюджваліся ў кару і мантыю Зямлі.
Гэта прывяло да ўздыму велізарнай колькасці расплаўленых парод угару. Такім чынам, кара нашай планеты знаходзілася ў часткова расплаўленым стане. Гэта ўскладняла зацвярдзенне зямной кары ў доўгажывучыя літасферныя пліты і не дазваляла фармаваць першыя кантыненты, лічаць навукоўцы.
Толькі пасля таго, як кара Зямлі стала больш стабільнай і цвёрдай, пачаўся працэс руху пліт, што прывяло да з’яўлення першых кантынентаў. Калі б не астэроіды, верагодна, кантыненты з’явіліся б на сотні мільёнаў гадоў раней.
Улічваючы, што рух літасферных пліт з’яўляецца найважнейшым фактарам для з’яўлення і развіцця жыцця на Зямлі, жывыя арганізмы маглі б з’явіцца на нашай планеце раней. Прынамсі тэарэтычна.