Ад Спарты да Ірана

Марскія блакады зноў у цэнтры сусветнай палітыкі.

Марскія блакады — адзін з найстаражытнейшых інструментаў вайны, які і сёння застаецца адным з самых эфектыўных спосабаў ціску на праціўніка. Ад Старажытнай Грэцыі да сучасных канфліктаў кантроль над марскімі шляхамі не раз вызначаў зыход войнаў, піша The Wall Street Journal (пераклад — сайт Charter97.org).

Сутнасць блакады простая: пазбавіць краіну гандлю, перакрыўшы яе марскія «артэрыі», праз якія ідуць грошы, нафта і тавары. Аднак у міжнародным праве такія дзеянні лічацца актам вайны, таму дзяржавы часта называюць іх «санкцыямі» або «эмбарга».

Гісторыя паказвае, што блакады нярэдка змянялі ход падзей. Спарта ў антычнасці прымусіла Афіны капітуляваць, перакрыўшы пастаўкі збожжа. Вялікабрытанія адыграла ключавую ролю ў паражэнні Напалеона, выкарыстоўваючы марскую блакаду. У XX стагоддзі ЗША і іх праціўнікі актыўна ўжывалі эканамічны ціск праз марскія шляхі — ад Японіі падчас Другой сусветнай вайны да Паўночнага В'етнама.

Сучасныя аналітыкі параўноўваюць падобныя стратэгіі з дзеяннямі, якія цяпер прыпісваюць прэзідэнту ЗША Дональду Трампу у Армузскім праліве. Эксперты называюць гэта «падвойнай блакадай», паколькі Іран таксама абмяжоўвае праход суднаў.

Аднак эфектыўнасць блакад не гарантаваная. Гісторыкі адзначаюць, што яны працуюць толькі ў доўгатэрміновай перспектыве і часта патрабуюць вайсковага суправаджэння. Германія і Брытанія ў Першай сусветнай вайне, напрыклад, адначасова спрабавалі задушыць адна адну марскімі абмежаваннямі, але абодва бакі знайшлі спосабы абыходу.

Галоўная праблема блакад — іх непрадказальнасць. Нават частковае перакрыццё марскіх шляхоў можа ўдарыць па глабальнай эканоміцы і ўцягнуць у канфлікт трэція краіны, такія як Кітай або Індыя.

Эксперты папярэджваюць, што ў сучасным свеце блакада — гэта не толькі вайсковы інструмент, але і палітычная рызыка, здольная змяніць баланс сіл далёка за межамі зоны канфлікту.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]