Боня супраць Пуціна

Фарс у двух дзеяннях.

Незадаволенне і стома ад Пуціна і непрыманне таго, у што ён ператварае краіну, расіянам становіцца ўсё цяжэй хаваць — і таму гэтыя пачуцці ўсё часцей і больш заўважна прарываюцца ў публічную прастору. А сістэма ўсё менш вынаходлівая ў частцы «выпусціць пар». Што далей?

З пачаткам блакіроўкі спачатку WhatsApp, а затым і Telegram, з пачашчэннем адключэння інтэрнэту ўвогуле — а гэтыя меры ўдарылі не па нейкіх там асобных адшчапенцах і падазроных сацыяльных групах, а практычна па ўсёй краіне, — незадаволенне Пуціным пачало расці ўсё хутчэй. Што ўжо казаць пра вымушаных лаялістаў, калі адкрытыя запуцінцы кшталту блогера Іллі Рэмеслы або былога «народнага губернатара» Паўла Губарава выйшлі «ў людзі» і называюць крамлёўскага ўзурпатара, свайго ўчарашняга кумира, ваенным злачынцам і «выпадковым чалавекам ва ўладзе, Пятрушкай».

Простай дзяржпрапагандай і яе метастазамі такое незадаволенне ўжо не пераб'еш. Ёсць пэўная прыкметная растэряннасць.

І тут на сцэну выходзяць карыстальніцы забароненага ў Расіі Instagram з мільёнамі падпісчыкаў.

Падман Пуціна

Першай «ад імя народа» выступіла шмат гадоў жывучая ў Манака блогерка Вікторыя Боня з аўдыторыяй больш за 12 млн чалавек. Яна запісала відэазварот да Пуціна цэлых на 18 хвілін. Пачала з таго, што Пуціна ўсе баяцца: і народ, і артысты, і блогеры, бо «паміж вамі і звычайным народам велізарная тоўстая сцяна». Потым прайшлася па актуальнай расійскай павестцы: ад паводкі ў Дагестане і паправак да закона аб знішчэнні чырвонакніжных жывёл, якія хочуць прыняць «у часы вашага кіравання», да масавага знішчэння жывёлы ў Навасібірску і блакіровак інтэрнэту.

Гэтая звернутая да Пуціна прамова была, вядома, за здароўе, а не за супакой. З запэўненнем у падтрымцы, узгадваннем «нашых хлопцаў», якія б'юцца на фронтах, і прызнаннямі ў любові да Расіі і яе народа. З'яўленне сцяны паміж Пуцінам і народам Боня растлумачыла тым, што да крамлёўскага ўзурпатара проста не даходзіць праўда, бо ў інтэрнэце ён не сядзіць, а інфармацыю яму прыносяць на паперцы. Інстаграмная зорка нават прапанавала Пуціну (не сядзіць у інтэрнэце) стварыць нейкую сацсетку, дзе ён адразу мог бы бачыць усе звароты народа. (Можна і назву прапанаваць: «Правда», як у Трампа.)

Але надзейней было б паставіць столік ля Баравіцкіх варотаў Крэмля і даць магчымасць скаржнікам і вар'ятам з праектамі паляпшэння ўсяго існага складаць на яго лісты. Прыставіць туды гвардзейскага афіцэра з ружжом, каб ворагі не растащылі народны боль. А Пуцін будзе кожную раніцу спыняцца каля століка і асабіста забіраць гэтую карэспандэнцыю.

Увогуле, сцяну паміж народам і дарагім гарантам, якую ўзвяла ўсякая «шушэра» ў асобе дэпутатаў Дзярждумы і іншых вяльмож, трэба абавязкова разбураць, а то будзе дрэнна, — прыходзіць да адназначнай высновы Боня...

...якую «падтрымаць і дапоўніць» тут жа з'яўляецца яшчэ адна інстаграм-блогерка, Айза. Яна таксама любіць Расію і яе народ і — вось жа дзіўна — таксама з-за мяжы. Айза фактычна па пунктах паўтарае тэзісы Боні. І пра інфармацыю, якая не даходзіць да галоўнага захавальніка расіян, і пра сволачоў-дэпутатаў з мільярдамі і замежнымі пашпартамі, і пра месэнджар «Мах», які яна, вядома ж, спампавала для зносін з бацькамі, што засталіся ў Расіі, і які проста трэба зрабіць добрым, каб ён заменіў расіянам Instagram і Telegram.

Завяршыла патрыятычны інтэрнэт-стэндап тэлевядучая Каця Гордан — ужо з Масквы! Яна ўвогуле без усякіх сантэментаў заявіла, што пакуль Пуцін «адцягнуты на вырашэнне знешнеэканамічных і палітычных праблем», у Расіі супраць яго працуе нейкая група, накіраваная на тое, каб падарваць давер да першай асобы і каб «гэты народ, няшчасны і абяздолены, выйшаў на вуліцу». І ўсё гэта, вядома, правакацыя перад выбарамі ў Дзярждуму, а «Пуцін і ФСБ павінны звярнуць на гэта ўвагу» і разабрацца з пятай калонай унутры Расіі.

Ад усёй грудзі!

У Крэмлі на відэа Боні, што набрала больш за 23 млн праглядаў, адрэагавалі хутка. Рупар Крэмля Пяскоў заявіў, што па пералічаных у роліку праблемах вядзецца «вялікая праца, задзейнічана вялікая колькасць людзей, і ўсё гэта не пакінута без увагі». Даведаўшыся пра гэта, шчаслівая Боня, уся ў слязах, запісвае новы ролік, у якім просіць «не прыплятаць» яе «да якіхсьці там BBC і Дажджу», бо яна не з імі, а «з народам і ўнутры народа». Седзячы ў кадры ў чырвонай футболцы, скроенай з турэцкага сцяга, Боня, рыдаючы, дзякуе Пяскову і Пуціну. Узнімаючы рукі ўгару, яна прамаўляе «дзякуй, Госпадзе!», а потым чапае сябе за грудзі. У параўнанні з гэтай бурлівай ап'яняльнай шчырасцю Ілон Маск з яго зігай «ад сэрца да сонца» — танны правінцыйны капуснік.

Эксперты, журналісты і сеціўная грамадскасць наперабой вылучаюць версіі таго, што адбылося. Адны кажуць пра падкавёрную гульню крамлёўскіх эліт, якім надакучыў Пуцін, што дакапаўся ўжо і да іх. Другія — пра спробу адміністрацыі Пуціна выпусціць у інстаграм-свісток народнае незадаволенне, разыграўшы добра вядомую карту пра дрэнных баяраў і добрага цара. Трэція вераць у асабістую ініцыятыву. Чацвёртыя ва ўсім абвінавачваюць Захад, які расхіствае лодку, і называюць Боню новым Навальным, вінавацячы яе ў спробе ўладкаваць у Расіі майдан.

Усе варыянты для Пуціна дрэнныя, бо ў сухім астатку фіксуюць раздражненне, што нарастае, ужо не ў асобных сацыяльных групах, а па ўсёй краіне. Чатыры гады Пуцін ставіў эксперыменты над насельніцтвам, адназначна даючы зразумець, што пакуль ён пры ўладзе, жыцця ў Расіі не будзе, а замест яго будзе пекла, якое ён, Пуцін, пажадае стварыць. Мабілізацыя і тысячы цынкавых трунаў, катавальныя падвалы для тых, хто апынуўся гарматным мясам, і вярнуўшыяся забойцы ў ролі «новай эліты». Турма за любую антываенную актыўнасць і татальная ваенная прапаганда, якая пачынаецца з дзіцячага садка. Насельніцтва старалася рабіць выгляд, што разумее, цярпела ўсё гэта, але перастала цярпець, калі дайшло да самага неабходнага — камунікацый. Пуціну з яго савецкім уяўленнем пра інфармацыйныя патокі гэтай неабходнасці не зразумець.

У адным з Боняй не паспрачаешся: рана ці позна «наступае момант, калі людзі ўжо не могуць баяцца».

***

Ці адступіць Пуцін назад? На нейкі час, магчыма. Вось Bloomberg піша, што расійскія ўлады прынялі рашэнне пакуль што павычакаць з жорсткімі блакіроўкамі інтэрнэту і Telegram. Але тут жа ўлада паведамляе, што ўкладае дадатковыя 12 млрд рублёў у структуру, якая адказвае за блакіроўку інтэрнэту, так што любы крок назад будзе тактычным рашэннем, а не экзістэнцыйным. Мы ўжо бачылі, як Пуцін адступаў, каб затым толькі ўзмацніць хватку. Гэта ў яго стылі, змяняць які позна пры ўсім жаданні: кропка незвароту пройдзена, і адступаць няма куды. Альтэрнатыва крамлёўскаму кабінету — або Гаага, або сцяна салдацкага сартіра…

Ну і напрыканцы хочацца ўзмацніць словы Вікторыі Боні, звярнуўшыся проста да яе самой. Любыя Вікторыя! У «часы кіравання» Пуціна апроч чырвонакніжных жывёл ужо пяты год дзясяткамі тысяч знішчаюць расійскіх мужчын. Прадстаўнікоў таго самага народа, які вы так любіце з далёкага Манака. А робіць гэта сам Пуцін, што выклікае ў вас такі амаль рэлігійны захапленне. Падумайце над гэтым, калі будзеце ў слязах складаць яму новую чалабітную.

Антон Старыкаў, The Moscow Times

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]