У Беларусі з'яўляюцца незвычайныя адрасы
- 3.09.2026, 17:55
- 1,156
Незвычайныя літары і нумары-дробі.
У рэдакцыю Smartpress звярнулася чытачка з Брэста. Паводле яе слоў, шматкватэрны дом і асобна стаялая прадуктовая крама на вуліцы Ленінградскай выкарыстоўваюць адзін адрас — 1/2. З-за гэтага грузавікі, якія едуць разгружаць тавар, перыядычна зварочваюць у двор жылога дома. Развярнуцца фурам там складана, а аднаго разу, распавядаюць жыхары, справа дайшла да ДТЗ.
«Добры дзень! У мяне такое, можа, дзіўнае пытанне: што трэба зрабіць і хто гэтым павінен займацца, каб упарадкаваць нумарацыю дамоў на вуліцы, калі на адной і той жа вуліцы ёсць два асобна стаячых будынкі з адным нумарам?
Сітуацыя такая: у нас у Брэсце, на вуліцы Ленінградскай ёсць два абсалютна не залежныя, асобна стаячыя будынкі пад адным і тым жа нумарам: адзін — гэта шматкватэрны жылы дом, другі — прадуктовая крама. Заезд да аднаго і другога будынка асобны, г.зн. калі ехаць да нашага дома, то да крамы ўжо не праехаць. І тут пачынаецца самае цікавае: сістэматычна да нас у двор прыязджаюць фуры „па навігатару на разгрузку ў краму“, яны ж едуць на Ленінградскую 1/2 і, уласна, прыехалі на Ленінградскую 1/2, але іншую. Паколькі гэта крошачны двор шматкватэрнага жылога дома, заставлены машынамі, то фурам там, вядома, месца няма і развярнуцца яны могуць ледзь, былі нават ДТЗ. ЖЭС кажа, што гэта не іх пытанне, жыхары звярталіся ў выканкам, там сказалі, што ўзялі да ведама, але ўжо некалькі гадоў нічога не робіцца))))

Пытанне нават не ў тым, як такое магло адбыцца, што на адной вуліцы два дамы з адным і тым жа нумарам, а ў тым, што зрабіць і хто гэта павінен рабіць, каб пытанне з нумарацыяй нарэшце вырашылася?»
Ці могуць два розныя будынкі афіцыйна мець адзін адрас? І каму тады мяняць нумар?
Кароткі адказ: спачатку трэба праверыць, ці сапраўды адрас супадае ў дзяржаўным Рэестры адрасоў. Шыльда на фасадзе, адрас крамы ў інтэрнэце або кропка ў навігатары яшчэ не даказваюць юрыдычнага дубля. Калі ж Рэестр пацвердзіць паўтаральны адрас двух самастойных аб’ектаў, беларускія правілы прадугледжваюць яго змяненне. Прычым жылы дом мае прыярытэт на захаванне адраса перад нежылым капітальным збудаваннем.
А што наогул азначае 1/2 або 5/7?
Тут адрас выглядае складаней, чым ёсць насамрэч.
Паводле беларускіх правілаў лічбы да і пасля дробу абазначаюць нумар капітальнага збудавання і нумар яго корпуса. Таму адрас 5/7 чытаецца як збудаванне №5, корпус №7. Гэта не дыяпазон «ад пятага да сёмага» і не два нумары адначасова.
А вось 5А — іншая канструкцыя. Літара з’яўляецца індэксам нумара. Інструкцыя прадугледжвае для такіх індэксаў пэўны набор літар: ад звыклых А, Б, В да Ф, Ш, Ю і Я.
Таму сама запіс «Ленінградская, 1/2» цалкам нармальная. Але з яе нельга зрабіць выснову, што крама сапраўды з’яўляецца корпусам №2 нейкага канкрэтнага дома. Гэта трэба правяраць па Рэестры і дакументах на нерухомасць.
Адкуль тады бяруцца дамы 10А і 35Ф?
Адна з прычын — горад працягвае забудоўвацца, калі першапачатковая нумарацыя ўжо склалася.
Уявім вуліцу з дамамі №10 і №12. Паміж імі з’яўляецца новы будынак. Перанумараваць №12 і ўсе наступныя за ім дамы нязручна. Інструкцыя дазваляе прысвоіць новаму аб’екту меншы суседні нумар з літарным індэксам — напрыклад, 10А. Падобны прынцып прымяняецца пры забудове ў глыбіні ўжо існуючага квартала.
Менавіта з незвычайнымі літарнымі адрасамі наша рэдакцыя ўжо сутыкалася ў Брэсце. На вуліцы лейтэнанта Рябцава ёсць цэлая серыя дамоў №35: 35Л, 35Н, 35Р, 35Ф, 35Ю і іншыя.
Дзяржкаммаёмасць тлумачыла Smartpress.by: калі будаваўся квартал, побач ужо існавалі будынкі №29, 33, 36 і 37. Новым дамам прысвойвалі блізкі існуючы нумар, а адрознівалі іх з дапамогай літарных індэксаў.

Жыхары распавядалі, што пасля засялення таксісты і кур’еры сапраўды блыталіся: маглі стаяць каля 35Ш і па тэлефоне высвятляць, дзе шукаць 35Ф. Калі ўсе карпусы з’явіліся на картах, праблема практычна знікла.
То-бок 35Ф і 35Ш — не дублікаты. Гэта розныя афіцыйныя адрасы.
Чаму цотныя дамы часам аказваюцца «не з таго боку»?
Паводле дзеючых правілаў на звычайнай радыяльнай вуліцы дамы нумаруюць ад цэнтра да ўскраіны: няцотныя — злева, цотныя — справа. Для кальцавых вуліц і квартальнай забудовы прадугледжаны свае схемы.
Але ёсць гістарычнае выключэнне. Калі да 22 мая 2008 года на вуліцы ўжо склалася адваротная нумарацыя — няцотныя дамы справа, а цотныя злева, — яе дазволена захаваць. Старыя мікрараёны і кварталы таксама могуць заставацца часткай раней прысвоенага адраса, хоць заканадаўства прадугледжвае іх наступную нармалізацыю.
А калі гэта сапраўды дубль?
Калі два самастойныя аб’екты маюць цалкам супадальны зарэгістраваны адрас, гэта ўжо іншая сітуацыя.
Інструкцыя №27 прама называе выяўленне паўтаральнага адраса падставай для яго змянення. Больш за тое, правілы загадзя ўстанаўліваюць прыярытэт: шматкватэрны дом мае перавагу перад аднакватэрным або блакіраваным, а жылы дом — перад нежылым будынкам.
Таму, калі ў гісторыі чытачкі пацвердзіцца, што шматкватэрны дом і асобнае нежылае збудаванне крамы сапраўды зарэгістраваныя як вул. Ленінградская, 1/2, прыярытэт на захаванне адраса будзе ў жылога дома.
Але толькі калі крама — менавіта самастойнае нежылае капітальнае збудаванне. Калі гэта ізаляванае памяшканне або ў аб’екта іншы афіцыйны адрас, сітуацыя будзе іншай.
Куды звяртацца жыхарам?
У Брэсце працы па прысваенні, змяненні і спыненні існавання адрасоў выконвае РУП «Брэсцкае агенцтва па дзяржаўнай рэгістрацыі і зямельным кадастры». Сама ўстанова адзначае, што звесткі Рэестра маюць прыярытэт, калі яны разыходзяцца з інфармацыяй з іншых крыніц.
Таму жыхарам мае сэнс пісьмова папрасіць агенцтва праверыць афіцыйныя адрасы дома і крамы і паведаміць, ці з’яўляецца сітуацыя паўтаральным адрасам. Калі дубль пацвердзіцца — папрасіць растлумачыць парадак яго ўстаранення з улікам прыярытэту жылога дома.
Паралельна можна звярнуцца ў Брэсцкі гарвыканкам і апісаць ужо не толькі адрасную калізію, але і яе наступствы: памылковыя заезды грузавікоў у двор, складанасці з разваротам і ДТЗ.
А вось патрабаваць адразу «замяніць нумар краме» заўчасна. Спачатку трэба ўстанавіць галоўнае: ці сапраўды два адрасы супадаюць у дзяржаўным Рэестры або блытаніна існуе толькі ў навігатарах, дакументах дастаўкі і на шыльдах.