17 жнiўня 2026, панядзелак, 13:55
Падтрымайце
сайт
Сім сім,
Хартыя 97!
Рубрыкі

Знойдзены просты спосаб разлічыць узрост сабакі

Знойдзены просты спосаб разлічыць узрост сабакі

Навукоўцы прапанавалі новую формулу.

Людзі і сабакі на працягу тысячагоддзяў жывуць побач, і за гэты час нашы гадаванцы заслужылі рэпутацыю найлепшага сябра чалавека. За гэты час святкаванне дня нараджэння сабакі — адна з сапраўды выдатных падзей, якой можна насалодзіцца разам са сваім гадаванцам, піша Science Alert.

Яшчэ адной шырока распаўсюджанай практыкай сярод сабакалюбаў з’яўляецца падлік таго, колькі гадоў вашаму гадаванцу ў «сабачых гадах». Традыцыйна просты спосаб падліку — гэта правіла: кожны год жыцця вашай сабакі прыраўноўваецца да 7 «чалавечых гадоў». Гэты разлік просты і зразумелы, але ў новым даследаванні вучоныя выявілі, што ён памылковы.

Даследаванне паказала, што сабакі старэюць не з той жа хуткасцю, што і людзі, а ў сем разоў хутчэй. На пэўных этапах жыцця яны старэюць значна хутчэй за людзей, а на іншых — павольней. Простымі словамі, папярэднія ацэнкі апынуліся памылковымі.

У выніку вучоным удалося распрацаваць новую формулу вызначэння ўзросту сабак, сабраўшы ўзоры крыві ў 104 сабак — ад шчанюкоў да 16 гадоў. Варта адзначыць, што ўсе жывёлы былі пераважна не сваяцкімі лабрадорамі-рэтрыверамі. Потым яны секвеніравалі патэрны метылавання ў дзесятках тысяч участкаў ДНК і параўналі іх з наяўнымі данымі метылавання 320 чалавек ва ўзросце ад 1 да 103 гадоў. Варта адзначыць, што метылаванне ДНК — хімічная сістэма пазначэння, якая дапамагае рэгуляваць, якія гены ўключаюцца або выключаюцца.

Вынікі паказваюць, што з узростам узоры метылавання ў дзесятках тысяч участкаў нашай ДНК змяняюцца прадказальна. Гэтыя патэрны можна выкарыстоўваць для стварэння таго, што вучоныя называюць «эпігенетычнымі гадзіннікамі»: малекулярнай ацэнкі біялагічнага ўзросту.

Паводле вучоных, у даследаванні маладыя сабакі мелі патэрны метылавання, найбольш падобныя да патэрнаў маладых людзей, у той час як у больш старых сабак яны ўсё больш нагадвалі патэрны пажылых людзей, але паміж імі былі і адрозненні. Простымі словамі, у сабак, верагодна, большая частка біялагічнага старэння адбываецца вельмі рана, да таго, як гэты працэс запавольваецца.

Малекулярныя гадзіннікі добра супалі з некаторымі важнымі фізіялагічнымі этапамі развіцця. Напрыклад, у васьмітыднёвага шчанюка эпігенетычны ўзрост адпавядаў прыблізна дзевяцімесячнаму чалавечаму ўзросту.

У выніку вучоным удалося распрацаваць матэматычную формулу, якая перакладае ўзрост сабакі ў чалавечы ўзрост: чалавечы ўзрост = 16 × ln(узросту сабакі) + 31, дзе ln(узросту сабакі) — натуральны лагарыфм узросту сабакі ў каляндарных гадах.

Такім чынам, калі вашай сабаце 1 год — у пераліку на чалавечыя гады гэта 31 год; 2 гады — адпавядаюць 42 чалавечым гадам; 4 гады — прыблізна 53 чалавечым гадам. Далей працэс старэння запавольваецца, таму 12-гадовая сабака — гэта як чалавек ва ўзросце 73 гадоў.

Напісаць каментар

Таксама сачыце за акаўнтамі Charter97.org у сацыяльных сетках