«Не памятаю, каб у Беларусі такое раней было, зладзілі маленькі Кітай»

Вакол заробкаў на новым вытворчасці халадзільнікаў у Баранавічах наспявае скандал.

Год таму ў Баранавічах урачыста адкрылі вытворчасць кітайскіх халадзільнікаў «Midea». Падзея выглядала вельмі незвычайна з улікам таго, што ў Беларусі працуе ўласны вытворца — «Атлант», філіял якога дзейнічае ў тых жа Баранавічах. «Салідарнасць» даведалася, як цяпер ідуць справы ў кітайска-беларускай кампаніі.

Халадзільнікі «Midea»: аб’ёмы вытворчасці і экспарт

Год таму старшыня Брэсцкага аблвыканкама Пётр Пархомчык паведаміў, што пры рэалізацыі новага праекта ў Баранавічах прыцягнута $28,8 млн прамых замежных інвестыцый, завезена «унікальнае» тэхналагічнае абсталяванне і пастаўлена мэта выпускаць да 850 тысяч халадзільнікаў штогод.

Прыкладна столькі ж раней выпускаў беларускі «Атлант» (каля 1 мільёна адзінак халадзільнай тэхнікі на год).

Белстат актуальныя даныя па вытворчасці халадзільнікаў у 2025–2026 гадах не падае, але ў сакавіку кіраўнік адміністрацыі СЭЗ «Брэст» Вадзім Краўчук заявіў, што на вытворчасці «Midea» ў Баранавічах у мінулым годзе выпусцілі больш за 80 тысяч халадзільнікаў, а ў 2026-м плануюць выпусціць 250 тысяч. І дадаў, што ідзе «працяг вялікага будаўніцтва».

Калі гэтыя лічбы адпавядаюць рэчаіснасці, то можна сказаць, што з пункту гледжання аб’ёмаў вытворчасці справы на новым прадпрыемстве ідуць нядрэнна.

Сама кампанія «Midea Refrigerator Manufacturing» даных аб развіцці сваёй вытворчасці і экспарту не публікуе.

Сёння халадзільнікі «Midea» з пазнакай «вытворчасць — Беларусь» можна знайсці на гандлёвых пляцоўках у Расіі і Казахстане.

«Зладзілі маленькі Кітай»

Менш радаснай карціна выглядае з улікам узроўню заробкаў на прадпрыемстве.

Вось што распавёў «Салідарнасці» жыхар Баранавіч:

— Раней філіял «Атланта» па вытворчасці кампрэсараў да халадзільнікаў — Баранавіцкі станкабудаўнічы завод — быў самым паспяховым прадпрыемствам у горадзе, куды ўладкавацца можна было толькі па блаце. Але гэта даўно ўжо не так. Таму, калі адкрывалі «Midea», людзі нават узрадаваліся.

Калі на БСЗ заробак звычайнага работніка ўпаў да 900 рублёў «на рукі», то там абяцалі мінімум 1300. Па факце ўсё было не так. Людзі сыходзілі з БСЗ у «Midea», а ім плацілі тыя ж 900 рублёў. Цырк на дротах.

Цяпер на «Midea» востры недахоп персаналу. Людзей вабяць як могуць. У тым ліку так: прыходзь з пашпартам, працуй адзін дзень і атрымай 50 рублёў. Калі працаваў нармальна — скажуць: «прыходзь яшчэ». Не памятаю, каб у Беларусі такое раней было, зладзілі тут маленькі Кітай.

Расповед жыхара Баранавіч ускосна пацвярджаецца мноствам вакансій з нізкай заяўленай аплатай. Напрыклад, слесарам-складальнікам бытавой тэхнікі на «Midea» абяцаюць 1100–1500 рублёў, наладчыкам абсталявання — 1500–2300. Пры гэтым сярэдні заробак у Баранавічах складае «на рукі» каля 1950 рублёў.

Пра існаванне праблемы даў зразумець і кіраўнік адміністрацыі СЭЗ «Брэст» Вадзім Краўчук, які заявіў, што на «Midea» «стаіць пытанне працоўных рэсурсаў» і што з кіраўніцтвам новага прадпрыемства «мы гаворым пра ўзровень заробкаў».

Пытанні, якія застаюцца без адказу

Вясной гэтага года старшыня Брэсцкага аблвыканкама Пётр Пархомчык заявіў, што кітайцы хочуць павялічыць вытворчасць халадзільнікаў у Баранавічах.

Аднак пры адсутнасці пераканаўчых даных з боку ўладаў ствараецца ўражанне, што ўсе выдаткі па рэалізацыі праекта нясе беларускі бок. Аб’ём прамых інвестыцый пры запуску праекта быў невялікі, пры гэтым «Midea» як рэзідэнту СЭЗ «Брэст» прадставілі шэраг ільгот, а заробак на прадпрыемстве смешыць нават жыхароў Баранавіч.

Год таму Пархомчык дакладаў Аляксандру Лукашэнку, што на «Midea» прадугледжаная «маштабная лакалізацыя» — але больш пра яе не згадваюць. Невядома, ці вырабляюць у Беларусі дэталі для халадзільнікаў «Midea», ці ў Баранавічах проста застаецца зборка іх кітайскіх кампанентаў.

І ўсе гэтыя пытанні застаюцца без адказу на фоне таго, што ўлады дапамагаюць прамому канкурэнту айчыннага «Атланта». Цяжка ўявіць, каб кітайскую вытворчасць вырашылі запусціць без асабістага адабрэння Лукашэнкі.

Але ці выгадна гэта бюджэту і хто з’яўляецца бенефіцыярам у гэтай гісторыі — пакуль незразумела.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]