«Гэта не проста абсурд, а вяршыня цынізму»

Украінскі палітолаг «разнёс» Уіткафа за словы пра Пуціна.

Пасля сустрэчы кіраўніка Расіі Пуціна і пасланца прэзідэнта ЗША Стывена Уіткафа Крэмль заявіў, што гатовы аднавіць перамовы у фармаце РФ — ЗША — Украіна.

Ці сапраўды РФ гатовая да рэальных размоў пра мір? Пра гэта і не толькі сайт Charter97.org пагаварыў з вядомым украінскім палітолагам, кіраўніком Цэнтра прыкладных палітычных даследаванняў «Пента» Уладзімірам Фесенкам:

— Першае, што трэба мець на ўвазе: ідзе гаворка толькі пра тэхнічныя перамовы; у Крамлі ўжо сказалі, што яны збіраюцца весці размовы толькі пра архітэктуру еўрапейскай бяспекі, уключаючы інтарэсы бяспекі Расіі і Украіны ў пасляваенны перыяд. Гэта не перамовы пра завяршэнне вайны. Вось гэта галоўнае, што трэба мець на ўвазе.

Падкрэслю: Расія цяпер не збіраецца весці перамовы пра завяршэнне вайны. Таму сама гэта дамоўленасць — чарговы жэст у бок Дональда Трампа, жэст добрай волі з боку Пуціна, працяг яго гульні з Трампам, але не імкненне да заканчэння вайны. Крэмль працягвае атакі на Украіну: сёння ноччу і раніцай была чарговая масіраваная ракетная атака па Кіеве.

Таму ў гэтым плане пакуль нічога не змянілася, акрамя аднаўлення перамоваў, але з боку Крамля гэта хутчэй тактыка, а не рэальнае імкненне да завяршэння вайны.

— Уіткаф назваў Пуціна «гуманістам», а рэспубліканцы Корнін і Тыліс рэзка раскрытыкавалі гэтыя словы. Пра што гэта сведчыць адносна настрояў у амерыканскай адміністрацыі і ў Кангрэсе?

— Настроі ў адміністрацыі — глядзець у рот Трампу. Што да настрояў у Кангрэсе, яны розныя. Скора будуць выбары; частка рэспубліканцаў, звяртаю ўвагу, далёка не ўсе, а прадстаўнікі так званага класічнага крыла партыі, якіх называюць «рэйганістамі», крытыкуюць і «дызельную» здзелку Трампа з Пуціным, і Уіткафа.

Бо гэта не проста абсурд, гэта вяршыня цынізму і, вядома, такія заявы ўспрымаюцца як проста абразы: называць чалавека, які пачаў гэтую крывавую вайну, які забівае сотні тысяч украінцаў, «гуманістам» — гэта па-за межамі дабра і зла.

Але пакуль рана казаць пра нейкі раскол у Рэспубліканскай партыі. На жаль, на дадзены момант гэта мала ўплывае на сітуацыю ў самой Рэспубліканскай партыі і, галоўнае, на дзеянні Трампа і ягонай адміністрацыі.

— Пуцін прапаноўваў сустрэчу з Трампам і Сі Цзіньпінам у Кітаі без Украіны і Еўропы. Ці ёсць у іх шанец на новую «Ялту»?

— Сустрэча на палях саміту АТЭС — гэта, па-першае, не нейкі спецыяльны саміт, гэта сустрэча на палях. Па-другое, гэта не сустрэча пра Украіну. Тэма Украіны можа разглядацца на гэтай сустрэчы, але не для таго, каб скончыць вайну паміж Расіяй і Украінай.

Ідэя Пуціна іншая: ён хоча стварыць ілюзію, такую сімвалічную карцінку новай Ялты, бачыць сябе новым Сталінам. Сталін дамаўляўся пра пасляваеннае ўладкаванне свету ў 1945 годзе, а цяпер Пуцін хоча стварыць такую ж ілюзію, маўляў, ён, як «пераможца», дамаўляецца з Трампам і Сі Цзіньпінам пра далейшае ўладкаванне свету. Вось якая галоўная мэта Пуціна.

Вядома, ён хоча дамовіцца (і пра гэта многія кажуць і пішуць) пра нейкі падзел сфер уплыву. Але ў тым і праблема, што інтарэсы трох краін некалькі розняцца, і пра сферы ўплыву Трамп гатовы дамаўляцца. Трампу даспадобы гэтая гісторыя, калі тры лідары, такая вышэйшая ліга геапалітыкі, вырашаюць лёсы свету.

Трамп якраз схільны да такога светапогляду. Аднак прэзідэнт ЗША зацікаўлены абмяркоўваць тэму дэнуклеарызацыі, то бок абмежавання ядзерных патэнцыялаў Кітая і Расіі, а Кітай і Расія ў гэтым не зацікаўленыя. Трамп можа захацець абмяркоўваць тэму Ірана і вайны на Блізкім Усходзе. Тут пазіцыі і інтарэсы ЗША, Кітая і Расіі таксама разыходзяцца. І многія каментатары кажуць: а навошта Кітаю падымаць статус Расіі? Кітай хоча дамаўляцца наўпрост з амерыканцамі і не зацікаўлены ў тым, каб у гэтых дамоўленасцях з’явіўся трэці лішні. Кітай зацікаўлены, каб Расія заставалася залежным партнёрам Кітая, а не роўнацэнным гульцом, які будзе дамаўляцца на роўных з Кітаем і ЗША.

Таму я скептычна стаўлюся да выніковасці гэтай сустрэчы, нават калі яна адбудзецца. Але пакуль яшчэ канчаткова не вырашана пытанне пра яе правядзенне. Ушакоў сказаў, што нібыта і Трамп, і Сі Цзіньпін далі згоду. Трамп публічна гэта пацвердзіў, што ён гатовы да гэтай сустрэчы.

Але, як сказаў Ушакоў, трэба яшчэ ўзгадніць час і месца, дзе ўсе тры лідары змогуць сустрэцца. А гэта сведчыць, што сустрэча канчаткова не ўзгодненая.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]