Вербная нядзеля: гісторыя і традыцыі свята

Гэта адзін з найбольш значных святаў у царкоўным календары.

Вербная нядзеля — свята Уваходу Гасподняга ў Ерусалім — традыцыйна адзначаецца за тыдзень да праваслаўнага Вялікадня. Гэта адно з самых светлых і благадатных урачыстасцяў у годзе. «УНІАН» расказаў пра яго традыцыі, забароны і пра тое, якога ліку Вербная нядзеля ў 2026 годзе.

Што такое Вербная нядзеля — гісторыя свята

Вербная нядзеля — гэта апошняя нядзеля перад Вялікаднем. У заходняй традыцыі яе называюць Пальмавай, а ў праваслаўнай — Вербнай. Яна мае і другую афіцыйную назву — Уваход Гасподні ў Ерусалім.

У гэты дзень Ісус Хрыстос, седзячы на асле, выехаў з паселішча Віфанія — там, паводле падання, ён уваскрасіў з мёртвых Лазара, — і накіраваўся ў Ерусалім. У горадзе яго і апосталаў сустрэў радасны народ, які ў знак павагі ўстлаў дарогу перад Збаўцам пальмавымі галінкамі. Сустрэчныя спадзяваліся, што Ісус вызваліць іх ад рабства Рымскай імперыі, і не разумелі, што ён рыхтуецца дараваць ім не зямное, а нябеснае збаўленне.

Назва свята паходзіць ад пальмавых галін, у нас замест пальмавых галоўнымі атрыбутамі сталі галінкі вярбы, таму нядзеля і называецца Вербнай.

Ісус зайшоў у Ерусалімскі храм і, убачыўшы там гандляроў, абвінаваціў іх у тым, што яны ператварылі святое месца ў «верцішча разбойнікаў», а затым выгнаў іх. Ніхто не адважыўся пярэчыць Хрысту, баючыся народнага гневу, але святары задумалі загубіць Збаўцу, які працягваў сілай малітвы аздараўляць людзей.

Наступныя дні, якія назвалі Страсным тыднем, стануць апошнімі і страшнымі ў зямным жыцці Ісуса.

Калі Вербная нядзеля ў 2026 годзе

Вербная нядзеля адносіцца да пераходных святаў — яна залежыць ад Вялікадня. Таму штогод свята прыпадае на розныя даты, але абавязкова ў шостую нядзелю Вялікага посту.

У 2026 годзе свята Вербная нядзеля прыпадае на 5 красавіка.

Што нельга рабіць у Вербную нядзелю

Вербная нядзеля — вялікае свята, таму варта адкласці ўсе справы. У гэты дзень забараняецца:

- сварыцца, уступаць у канфлікты;

- злавацца, крыўдзіцца, брыдкаслоўнічаць;

- весяліцца і пераядаць;

- працаваць, займацца прыбіраннем і іншымі хатнімі справамі — час трэба прысвяціць духоўнаму, а не мірскаму.

Ці можна саджаць у Вербную нядзелю гарод? Традыцыйна ў гэты дзень нічога не саджаюць — усё пасаджанае будзе дрэнна расці і, як кажуць у народзе, «пайдзе ў вярбу».

Што можна рабіць у Вербную нядзелю

У свята добра пайсці на набажэнства ў царкву. Вернікі нясуць у храм галінкі вярбы, каб асвяціць іх — яны сімвалізуюць перамогу жыцця над смерцю, гэта значыць Уваскрасенне Гасподняе. Асвячаную вярбу затым захоўваюць дома цягам года, ёю ўпрыгожваюць іканастас. Тым, хто прытрымліваецца Вялікага посту, у гэты дзень ёсць паслабленне: можна есці рыбу і рыбныя стравы.

У народнай традыцыі існуе звычай асвячанай вярбой лёгка пахлыстваць дамачадцаў — каб былі здаровыя і абараніць іх ад ліхога; галінкі вярбы таксама ставяць пры галаве хворага.

Прыкметы на Вербную нядзелю

Паводле прыкмет дня судзяць пра надвор'е і ўраджай:

- калі стаіць яснае і цёплае надвор'е — ураджай будзе добры;

- вятранае надвор'е — да прахалоднага лета;

- замаразкі ў гэты дзень — будзе багаты ўраджай пшаніцы;

- калі на бярозе ўжо ёсць лісточкі, а на альсе няма — лета будзе сухім; а калі наадварот — дажджлівым.

Паводле адной з народных прыкмет, калі ў Вербную нядзелю з'есці адну пупышку асвячанай вярбы, то зможаш набыць шчасце.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]