Кітай адмовіўся ратаваць аяталаў

Пекін больш турбуе нафта, чым лёс рэжыму.

Кітай уважліва сочыць за эскалацыяй вакол Ірана на фоне ўдараў ЗША і Ізраіля, аднак, нягледзячы на цесныя сувязі паміж краінамі, Пекін не спяшаецца аказваць Тэгерану сур'ёзную падтрымку. Аналітыкі адзначаюць, што для кітайскага кіраўніцтва ключавым пытаннем застаецца не лёс іранскага рэжыму, а стабільнасць паставак нафты, піша часопіс Foreign Affairs (пераклад — сайт Charter97.org).

Паводле дадзеных экспертаў, больш за 55% нафтавага імпарту Кітая ў 2025 годзе паступала з краін Блізкага Усходу, каля 13% — непасрэдна з Ірана. Значная частка гэтых паставак праходзіць праз Армузскі праліў — стратэгічны марскі шлях, які кантралюецца Іранам. Таму любое маштабнае ваеннае супрацьстаянне ў рэгіёне можа паставіць пад пагрозу энергетычную бяспеку Кітая.

Нягледзячы на гэта, рэакцыя Пекіна застаецца стрыманай. Пасля кароткатэрміновай вайны Ізраіля і Ірана ў 2025 годзе Кітай абмежаваўся дыпламатычнымі заявамі і заклікамі да дээскалацыі. Аналагічная пазіцыя захоўваецца і цяпер: кітайскі МЗС заклікае «ўсе бакі» спыніць баявыя дзеянні і падкрэслівае неабходнасць павагі суверэнітэту дзяржаў рэгіёну.

Эксперты лічаць, што давер Кітая да іранскага кіраўніцтва прыкметна знізіўся. У Пекіне ўсё часцей сумняюцца ў рэальнай сіле Тэгерана як рэгіянальнага гульца. Кітайскія аналітыкі ўказваюць на слабую эканоміку краіны, унутраныя праблемы кіравання і абмежаваную эфектыўнасць іранскіх адказаў на атакі праціўнікаў.

Расчараванне ўзмацнілася і праз правалы саюзнікаў Ірана ў рэгіёне. За апошнія гады сур'ёзныя страты панеслі рухі ХАМАС і «Хезбала», а Тэгеран, на думку назіральнікаў, не аказаў ім значнай падтрымкі.

Акрамя таго, Кітай не зацікаўлены ў рэзкім абвастрэнні адносін з ЗША. У бліжэйшы час чакаецца сустрэча прэзідэнта ЗША Дональда Трампа і старшыні КНР Сі Цзіньпіна, на якой бакі могуць абмеркаваць змяншэнне напружанасці паміж дзвюма дзяржавамі.

Галоўным фактарам для Пекіна застаецца нафта. Кітай мае стратэгічныя запасы, якія могуць пакрыць каля 30% гадавога імпарту, аднак працяглае спыненне паставак праз Армузскі праліў стала б сур'ёзным ударам па эканоміцы краіны.

Калі канфлікт прывядзе да закрыцця праліву або зацяжной вайны, Кітай можа перагледзець сваю пазіцыю. У такім выпадку Пекін здольны падтрымаць Іран эканамічна і тэхналагічна, напрыклад пастаўкамі абсталявання двайнога прызначэння.

Аднак, калі ўлада ў Тэгеране зменіцца, Кітай, верагодна, хутка адаптуецца. Для Пекіна важна перш за ўсё захаваць стабільныя энергетычныя пастаўкі, незалежна ад таго, хто будзе кіраваць краінай.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]