Як правільна выхоўваць дзяцей у эпоху ШІ
3- 11.02.2026, 19:14
Непаўналетнія ўсё часцей успрымаюць чат-ботаў як сяброў.
Новае апытанне, праведзенае па заказе Vodafone, паказала, што амаль траціна дзяцей ва ўзросце ад 11 да 16 гадоў, якія карыстаюцца ШІ-чат-ботамі, пачынаюць выбудоўваць з імі «сяброўскія» адносіны. Згодна з дадзенымі, 31% апытаных прызналіся, што ўспрымаюць чат-бота як сябра, а 24% звярталіся да яго па параду ў складаных сітуацыях. Яшчэ 17% заявілі, што адчуваюць сябе больш бяспечна, размаўляючы са штучным інтэлектам, чым з чалавекам, піша Independent (пераклад — сайт Charter97.org).
Па словах эксперта, дзеці выкарыстоўваюць чат-ботаў для навучання, падказак і нават у пошуках зносін. Сярод плюсаў — магчымасць вучыцца ў зручным тэмпе, практыкаваць мовы і атрымліваць пакрокавыя інструкцыі па бяспечных тэмах.
Доўгатэрміновыя наступствы зносін з ШІ пакуль невядомыя. Магчымыя пагрозы ўключаюць:
— аслабленне навыкаў крытычнага мыслення;
— фарміраванне эмацыйнай залежнасці ад чат-ботаў;
— рызыка раскрыцця асабістай інфармацыі;
— атрыманне недакладнай або супярэчлівай парады;
— доступ да кантэнту, не прызначанага для дзяцей.
Асабліва ўразлівыя дзеці, у якіх слабыя сацыяльныя сувязі ў рэальным жыцці.
Эксперты рэкамендуюць:
— абмяркоўваць з дзіцем яго анлайн-вопыт;
— вывучаць інструменты ШІ разам;
— тлумачыць, што чат-бот — не чалавек;
— развіваць крытычнае мысленне пытаннямі кшталту «Як гэта праверыць?»;
— сачыць за канфідэнцыйнасцю даных;
— усталёўваць выразныя правілы выкарыстання ШІ.
Спецыялісты падкрэсліваюць, што ўдзел дарослых — ключ да бяспечнага ўзаемадзеяння дзяцей са штучным інтэлектам.