«Схема Далінай» не спрацавала: беларуска своечасова адмовілася ад куплі кватэры

Можна было страціць $78 тысяч.

Апошнім часам у сферы нерухомасці толькі і размоў, што пра махляроў і звязаную з імі «схему Далінай». Пра небяспеку куплі жылля ў людзей, якія з розных прычын не ўсведамляюць сваіх дзеянняў, трубяць паўсюль. Але на пачатку мінулага года пра гэта асабліва не гаварылі. Беларуска Вікторыя чула падобныя страшылкі толькі ад сяброў. Тым не менш сама ледзь не апынулася ўцягнутай у падобную гісторыю. Яна распавяла, як усё было, піша Onliner.

Кватэра мары за $ 78 000

Вікторыя з сям'ёй вырашыла перабрацца ў Мінск з Гомельскай вобласці. Для гэтага вырашылі прадаць загарадны дом і набыць замест яго добрую сталічную кватэру. З першым крокам у дзяўчыны ўсё прайшло гладка, а вось з другім здарылася непрыемная эпапея.

— Гэта было ў маі 2025 года. Да «схемы Далінай» было яшчэ далёка. Але пра нейкія небяспекі пры куплі кватэры я ўжо чытала і ў інтэрнэце, і ў СМІ, — распавядае Вікторыя.

Увагу сям'і прыцягнула двухпакаёвая кватэра на вуліцы Сурганава коштам $ 78 000. Сярэдні паверх, цагляны дом, метраж кватэры — усе гэтыя крытэрыі здаваліся літаральна ідэальнымі. Жыллё было чыстым і акуратным. Паколькі сям'я планавала засяліцца адразу пасля здзелкі, стан памяшканняў таксама быў важным момантам.

— Прадавала жанчына, якой было 69 гадоў. Да моманту рэгістрацыі здзелкі ёй споўнілася б ужо 70. Гэта важны момант. Мы ўбачылі яе на фота — для нас узрост быў прынцыповым.

Прэтэндэнтаў на такі лот знайшлося шмат. Але Вікторыя мела істотную перавагу — уся сума была на руках наяўнымі. Бакі хутка ўдарылі па руках, запусціўся працэс куплі.

Усё як і належыць: здзелку вёў супрацоўнік вядомага сталічнага рыэлтарскага агенцтва, які праверыў усе дакументы на кватэру і не знайшоў аніводнай падазронай зачэпкі.

Калі пачаліся «званочкі»?

Праўда, адно дзіўнае абставіна ўсё ж прамільгнула: высветлілася, што пенсіянерка не хоча звязвацца з крэдытнымі грашыма. Для Вікторыі гэта стаў першым «званочкам». Другі «званочак» таксама не прымусіў сябе доўга чакаць:

— Жанчына здавалася вельмі актыўнай, энергічнай. Сядзім, размаўляем, і тут яна пытаецца: «А што, я павінна выпісацца з кватэры?» Агент адказвае ёй, што да моманту пераходу права ўласнасці з кватэры ўжо трэба выпісацца, жыллё павінна быць вольным. Таксама ёй растлумачылі, што пасля заключэння дагавора ёй даецца адзін тыдзень на вызваленне кватэры. Пенсіянерка моцна занервавалася. Кажа: «Пачакайце, я думала, што яшчэ месяцы 2–3 там буду жыць». Агент дзівіцца: «Ну добры дзень! А для чаго людзі купляюць кватэру? Каб самім ёю карыстацца. Якія яшчэ 2–3 месяцы?»

У выніку пенсіянерка пагадзілася прыняць умовы, але ў Вікторыі сэрца было ўжо не на месцы:

— Нягледзячы на тое, што «схема Далінай» яшчэ была наперадзе, я сядзела і ўспамінала гісторыі, калі сваякі пажылых людзей аспрэчвалі здзейсненую здзелку з прычыны наяўнасці ў уласнікаў атэрасклерозу сасудаў галаўнога мозгу, дэменцыі. І я вельмі спакойна кажу ёй: «Вы мяне даруйце, так, гэтага не патрабуе закон, але я вельмі хацела б папрасіць вас зрабіць выпіску з медыцынскай карты». Бо калі высветліцца, што дыягназ ёсць, то здзелку потым могуць проста скасаваць, таму што чалавек не ўсведамляў сваіх дзеянняў. Гаспадыня пагадзілася. Неабходная даведка пра псіхічнае здароўе робіцца прыкладна некалькі тыдняў.

Далей бакі працягнулі зносіны. Паводле слоў Вікторыі, гаспадыня жылля зноў пачала казаць дзіўныя рэчы:

— Агент працягвае тлумачыць нашы далейшыя дзеянні. І жанчына раптам кажа, што хоча адразу забраць усе грошы наяўнымі. Ёй адказваюць: без праблем, але трэба выпісацца з кватэры. І тут я згадваю, што ў кватэры вісела шмат фотаздымкаў яе сваякоў і ўнукаў, але на ўсе сустрэчы яна прыходзіць адна. Прашу, каб у банку пры перадачы грошай прысутнічалі сваякі. Пытаю: чаму менавіта наяўныя? Прапаную пералічыць грошы з аднаго рахунку на іншы. Яе адказ: «Гэта вас не павінна датычыцца».

І тут у мяне пачынае сціскацца сэрца. Я пачынаю разумець, што нібыта хтосьці яе вядзе. На кожную фразу яна рэагавала вельмі нервова і рэзка. Трэба было фільтраваць усё, што гаворыш, каб яна не нервнічала.

Вікторыя ўспамінае, што былі пытанні і да будучага месца жыхарства пенсіянеркі. Спачатку яна ўзгадвала, што будзе выпісвацца да дачкі. Потым «паказанні» змяніліся: пераезд і выпіска планаваліся ў кватэру сяброўкі. Нягледзячы на мільён «званочкаў», бакі ўсё ж заключылі папярэдні дагавор.

Пры гэтым дзяўчына папрасіла агенцтва яшчэ раз сустрэцца з уласніцай і праясніць усе туманныя моманты: даведку пра здароўе, адсутнасць сваякоў, дакладны адказ пра далейшае месца жыхарства, зацыкленасць на наяўных грошах.

— Пасля гэтай сустрэчы рыэлтар тэлефануе мне: «Ведаеце што, вы аказаліся правы. Яна нестабільная. У яе даволі агрэсіўная манера паводзінаў. Кантактаў сваякоў яна не дае. Патрабуе наяўныя грошы». Я кажу: «Гэта пажылы чалавек. Чуць што — вінаватымі будзем мы. Давайце нешта вырашаць».

Скасаванне здзелкі

Здзелку ў выніку скасавалі. З тых часоў Вікторыя больш не кантактавала з падазронай гаспадыняй кватэры-мары. А агент між іншым сказала ёй, што бачыла гэты аб'ект на пляцоўках ад іншага агенцтва нерухомасці.

— На жаль, далейшага лёсу бабулі я не ведаю, — падсумоўвае суразмоўніца. — Хутчэй за ўсё, яе «вялі» махляры. Ну вельмі падобная схема. Грошы пасля продажу яна перадала б ім. Хачу адзначыць: нягледзячы на тое, што агенцтва праводзіць поўны збор інфармацыі пра кватэру, яно павінна «даціскаць» прадаўцоў, удакладняць усе спрэчныя моманты, асабліва калі гаворка ідзе пра пажылога чалавека. Я не кажу, што ўсе пажылыя такія. Людзі і ў 80, і ў 90 часта аб'ектыўна прымаюць рашэнні, выкладаюць ва ўніверсітэтах і гэтак далей. Але пераправяраць трэба ўсіх.

Я спадзяюся, што пенсіянерка паспяхова прадала кватэру, набыла ўзамен іншую і жыве побач з дачкой. Дай ёй Бог здароўя. Але я хвалявалася за свае грошы.

Вікторыя яшчэ раз падкрэслівае, што ўсё адбылося ў перыяд, калі махлярскія схемы, звязаныя з купляй-продажам нерухомасці, яшчэ не атрымалі такога шырокага асвятлення, як цяпер. Таму і агент дзейнічаў некалькі неасцярожна. Сёння спецыялісты ў рыэлтарскай сферы ўжо больш уважліва ставяцца да падазроных здзелак, пачынаюць разумець, як паводзяць сябе людзі, што знаходзяцца пад уплывам махляроў. Бо дзякуючы такой скрупулёзнасці можна ўратаваць шмат патэнцыйных пацярпелых.

Дарэчы, асцярогі гераіні аказаліся марнымі. Паводле беларускага заканадаўства, у добрасумленных пакупнікоў кватэру не забіраюць, нават калі мела месца «схема Далінай». Аднак маральна цяжка ўсведамляць, што прадаўца можа застацца на вуліцы, прадаўшы жыллё і аддаўшы грошы махлярам.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]