Вучоныя: кавовы рытуал можа абараніць ад хваробы Альцгеймера

Карысць ранішняга напою пацвердзілі новыя даследаванні.

Некаторыя паўсядзённыя напоі могуць спрыяць захаванню яснасці розуму з узростам. Новае буйнамаштабнае даследаванне паказала, што рэгулярнае ўмеранае спажыванне кафеіну звязана з ніжэйшай рызыкай дэменцыі, уключаючы хваробу Альцгеймера — найбольш распаўсюджаную прычыну ўзроставага зніжэння кагнітыўных функцый.

Праца была апублікаваная ў часопісе JAMA, піша eatingwell. Вучоныя назіралі больш як 131 000 чалавек на працягу некалькіх дзесяцігоддзяў — агульны перыяд адсочвання дасягаў 43 гады, а медыяна назірання складала каля 37 гадоў. Гэта дазволіла ацаніць не разавыя звычкі, а ўстойлівы стыль спажывання напояў.

Як праводзілася даследаванне

Удзельнікі кожныя 2–4 гады запаўнялі падрабязныя анкеты пра харчаванне. У іх фіксавалася частата спажывання кавы з кафеінам, кавы без кафеіну і гарбаты. Дзякуючы паўторным апытанням даследчыкі змаглі адсачыць доўгатэрміновыя мадэлі паводзін.

Асноўным зыходам была дэменцыя, якую пацвярджалі на падставе медыцынскіх дыягназаў і запісаў аб смерці. Дадаткова ацэньваліся:

суб'ектыўнае кагнітыўнае зніжэнне — калі чалавек сам адзначаў пагаршэнне памяці або мыслення

аб'ектыўныя паказчыкі — вынікі нейрапсіхалагічных тэстаў (у жаночай кагорце яны праводзіліся па тэлефоне)

Пры аналізе ўлічваліся ўзрост, узровень фізічнай актыўнасці, індэкс масы цела, якасць рацыёну, курэнне, ужыванне алкаголю і хранічныя захворванні. Гэты фармат называецца праспектыўным кагортным даследаваннем: ён выяўляе сувязі, але не можа канчаткова даказаць прычынна-выніковы эфект.

Асноўныя высновы

За час назірання было зарэгістравана 11 033 выпадкаў дэменцыі. Высветлілася, што ў людзей, якія часцей за ўсё пілі каву з кафеінам, рызыка развіцця дэменцыі была на 18 працэнтаў ніжэйшая ў параўнанні з тымі, хто ўжываў яе найрадзей.

У аматараў гарбаты паказчыкі таксама былі лепшыя: пры найвышэйшым спажыванні рызыка была ніжэйшая прыкладна на 14 працэнтаў.

Асабліва цікавым аказаўся эфект «доза–адказ». Максімальная карысць назіралася пры ўмераным спажыванні:

2–3 кубкі кавы з кафеінам у дзень

1–2 кубкі гарбаты ў дзень

Павелічэнне аб'ёму звыш гэтых значэнняў не давала дадатковай абароны.

Акрамя таго, людзі, якія рэгулярна ўжывалі кафеін, радзей паведамлялі пра суб'ектыўныя праблемы з памяццю. У жаночай групе больш высокае спажыванне кавы з кафеінам таксама было звязана з крыху лепшымі вынікамі аб'ектыўных кагнітыўных тэстаў.

Роля кафеіну

Прыкметна, што кава без кафеіну не паказала статыстычна значнай сувязі са зніжэннем рызыкі дэменцыі. Гэта ўказвае на магчымую ключавую ролю менавіта кафеіну. Ён можа змяншаць запаленне і акісляльны стрэс, а таксама ўплываць на нейратрансмітэрныя сістэмы мозгу.

Сувязь захоўвалася незалежна ад генетычнай схільнасці да хваробы Альцгеймера і была падобнай у розных групах удзельнікаў.

Абмежаванні даследавання

Нягледзячы на ўражальны маштаб, ёсць некалькі важных нюансаў:

гэта назіральнае даследаванне, таму яно паказвае асацыяцыю, але не даказвае прамую ахоўную ролю кавы або гарбаты

анкеты не ўлічвалі тып гарбаты (чорная, зялёная і інш.) і спосаб прыгатавання кавы

удзельнікамі ў асноўным былі медыцынскія работнікі еўрапейскага паходжання, што можа абмяжоўваць універсальнасць высноў

цалкам выключыць зваротную прычыннасць немагчыма: раннія змены кагнітыўных функцый маглі ўплываць на звычкі спажывання

Практычныя высновы

Калі вы ўжо п'яце каву або гарбату, даныя даследавання выглядаюць абнадзейваюча. Умеранае і рэгулярнае спажыванне напояў з кафеінам можа быць адным з фактараў, што падтрымліваюць здароўе мозгу.

Аптымальныя арыентыры:

прыкладна 2–3 кубкі кавы з кафеінам у дзень

або 1–2 кубкі гарбаты

Пры гэтым важна ўлічваць агульны стан здароўя і адчувальнасць да кафеіну.

Таксама варта звяртаць увагу на дабаўкі. Ідзе гаворка пра чыстыя напоі, а не пра салодкія кавовыя кактэйлі або моцна падсалоджаныя гарбаты. Лішак цукру можа нівеліраваць патэнцыйную карысць.

Важна памятаць, што ні кава, ні гарбата не з'яўляюцца «лекам» ад дэменцыі. Ахова мозгу фармуецца комплексна: рэгулярная фізічная актыўнасць, якасны сон, сацыяльныя кантакты, збалансаванае харчаванне з дастатковай колькасцю гародніны, садавіны, суцэльназерневых прадуктаў і рыбы.

Такім чынам, кубак кавы або гарбаты можа стаць часткай здаровага ладу жыцця, які падтрымлівае кагнітыўныя функцыі, але толькі ў спалучэнні з іншымі карыснымі звычкамі.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]