ШІ расшыфраваў сакрэтны загад Напалеона
- 3.10.2026, 10:56
- 2,924
Складаны шыфр, з якім людзі не маглі справіцца 200 гадоў, удалося ўзламаць усяго за шэсць гадзін.
Штучны інтэлект дапамог расшыфраваць сакрэтны вайсковы ліст часоў напалеонаўскіх войнаў, які больш за два стагоддзі заставаўся незразумелым для гісторыкаў і крыптаграфаў. Складаны шыфр удалося ўзламаць усяго за шэсць гадзін, піша RMF24.
У 1809 годзе Францыя пад кіраўніцтвам Напалеона рыхтавалася да канфлікту з Аўстрыяй. Каб абараніць вайсковыя камунікацыі, французскія вайскоўцы выкарыстоўвалі складаныя шыфры.
Адзін з такіх дакументаў заставаўся нерасшыфраваным больш за 200 гадоў. Ліст паступіў са штаб-кватэры Эжэна дэ Багарнэ, віцэ-караля Італіі. Ён утрымліваў зашыфраваныя вайсковыя інструкцыі для генерала Агюста дэ Мармона.
Дакумент не быў напісаны непасрэдна Напалеонам. Паведамленне мела важнае стратэгічнае значэнне, таму яго загадалі перадаць толькі даверанаму афіцэру.
Шэсць гадзін супраць двух стагоддзяў
На працягу дзесяцігоддзяў даследчыкі спрабавалі расшыфраваць дакумент, аднак поўная расшыфроўка так і не была апублікавана.
Прарыў адбыўся, калі Картэр Чэрч, інжынер кампаніі SentinelOne, выкарыстаў перадавую мадэль штучнага інтэлекту GPT-6 Astra ад OpenAI.
Паводле слоў Чэрча, штучны інтэлект аўтаматычна транскрыбаваў выяву дакумента, прааналізаваў складаны гамафонны шыфр падстаноўкі, напісаў неабходны код і супаставіў атрыманыя вынікі з гістарычнымі данымі.
«Астра падзяліла масіў памерам 1202 на 1836 радкоў на асобныя радкі, палічыла сімвалы, вызначыла, якія з 175 намаляваных ад рукі знакаў былі аднолькавымі, запісанымі двойчы, і толькі потым прыступіла да расшыфроўкі», — распавёў Чэрч.
Увесь працэс расшыфроўкі заняў каля шасці гадзін.
Што было ў зашыфраваным лісце
Расшыфраваны дакумент аказаўся часткай французскай вайсковай стратэгіі вясной 1809 года.
У лісце ўтрымлівалася інфармацыя пра пазіцыі баварскіх, польскіх і французскіх войскаў, а таксама шматлікія інструкцыі для генерала Мармона, які камандаваў французскімі сіламі ў Далмацыі.
У той момант французскае камандаванне рыхтавалася да будучага аўстрыйскага наступу. Мармон мог апынуцца адрэзаным ад астатніх сваіх сіл, таму атрыманне адпаведных загадаў і інфармацыі мела важнае значэнне.
Аналіз даных пра колькасць войскаў, размяшчэнне падраздзяленняў і званні афіцэраў таксама дазволіў Картэру Чэрчу датаваць дакумент канцом сакавіка 1809 года — прыблізна за дзве тыдні да пачатку аўстрыйскага наступу.
Новыя магчымасці для расшыфроўкі старых дакументаў
Расшыфроўка ліста з дапамогай штучнага інтэлекту адкрывае новыя магчымасці для даследавання гістарычных дакументаў і старажытных шыфраў.
Здольнасць ШІ хутка аналізаваць вялікія аб'ёмы інфармацыі, распазнаваць сімвалы, пісаць код і супастаўляць вынікі з гістарычнымі данымі можа выкарыстоўвацца ў такіх галінах, як гісторыя, крыптаграфія і іншыя дапаможныя гістарычныя навукі.