Нафтагазавыя даходы РФ абваліліся да мінімуму з часоў пандэміі
- 15.01.2026, 20:33
- 1,562
Расійскі бюджэт імкліва страчвае сыравінную рэнту.
Нафтагазавыя даходы ў снежні склалі 448 млрд руб., а па выніках года — 8,48 трлн рас. руб., паведаміў Мінфін. Апошні раз бюджэт атрымліваў ад нафты і газу менш у пандэмійным 2020 г.: 405 млрд руб. у жніўні і 5,2 трлн за ўвесь год, перадае The Moscow Times.
Тады сярэдняя цана расійскай нафты склала $41,7. У канцы мінулага года яна вярнулася да гэтага ўзроўню: $44,9 за барэль у лістападзе і $39,2 у снежні, паводле даных Мінэканомразвіцця. Аналітыкі MMI называюць недабор нафтагазавых даходаў «бюджэтнай катастрофай».
У бюджэт гэтага года закладзеная сярэдняя цана барэля Urals $59. Таму ў студзені нафтагазавыя даходы бюджэту акажуцца істотна ніжэй за план — на 232 млрд руб., па ацэнцы Мінфіна. Каб кампенсаваць розніцу, яму давядзецца прадаваць валюту і золата з Фонду нацыянальнага дабрабыту (ФНБ) — на 192 млрд руб., або 12,8 млрд руб. у дзень з 16 студзеня па 5 лютага. Розніца ў 40 млрд руб. выклікана тым, што ў снежні недабор аказаўся меншы, чым чакаў Мінфін.
На 1 снежня ў ФНБ заставалася 4,1 трлн руб. ліквідных актываў, і такімі тэмпамі фонд можа хутка вычарпацца. Нафтагазавыя даходы ў гэтым годзе запланаваныя ў памеры 8,9 трлн руб., але многія эксперты сумняваюцца, што атрымаецца столькі сабраць.
Нафтагазавыя даходы ў 2026 г. «могуць быць бліжэй да 7,5–7,8 трлн руб.», або на 1,1–1,4 трлн ніжэй за план, ацэньваў эканаміст Дзмітрый Палявы. Калі і цэны на расійскую нафту, і курс застануцца прыблізна на цяперашніх узроўнях, нафтагазавыя даходы ў 2026 г. могуць апынуцца прыкладна на 3,5 трлн руб. ніжэй за запланаваныя, падлічылі аналітыкі «Цвёрдых лічбаў». Гэта супастаўна з недаборам летась, калі параўноўваць канчатковы вынік з 10,9 трлн руб. нафтагазавых даходаў, закладзеных у першай версіі бюджэту, прынятай у канцы 2024 г. Аналітыкі MMI дапускаюць пры захаванні цяперашніх цэн на нафту недабор нафтагазавых даходаў у 3 трлн руб. па выніках года і вычарпанне ФНБ. Паводле ацэнкі Палявога, пры цяперашняй кан'юнктуры «кубышкі» хопіць на 1,5–2 гады.
Мінфін не прадугледжвае расходаваць сродкі фонду на пакрыццё дэфіцыту бюджэту, але, калі нафтагазавыя даходы будуць меншыя за базавыя, розніца будзе кампенсавацца з ФНБ. Да таго ж урад працягвае ўкладаць сотні мільярдаў рублёў у інфраструктурныя праекты (0,5–0,7 трлн руб. у год, паводле падлікаў Палявога). Эксперты ІНП РАН і РЭУ ім. Пляханава ўпэўненыя, што лабісты не пакінуць спроб дабрацца да сродкаў ФНБ: «Вакол выкарыстання гэтага Фонду будзе весціся дыскусія ўвесь 2026 год, — гаварылася ў іх прэзентацыі. — Не выключана істотнае (аж да нівеліравання) спусташэнне яго сродкаў».
Яны ўпэўненыя, што вясной бюджэт будзе «істотна скарэктаваны», як і летась. Тады з-за падзення цэн на нафту і ўмацавання рубля нафтагазавыя даходы былі зменшаныя на 2,6 трлн руб.
Калі ў гэтым годзе цэны на расійскую нафту не вырастуць, давядзецца знізіць закладзеную ў бюджэт цану нафты, адзначалі кіраўнікі ЦБ. Ён раіць вызначаць яе, зыходзячы з кансерватыўнай ацэнкі, інакш «павялічыцца рызыка вычарпання рэзерваў і росту дэфіцыту бюджэту».
Урад не прытрымліваецца гэтай парады. Мінфін мае намер змяншаць закладзеную ў бюджэт цану на $1 у год да $55 у 2030 г. Прагноз Мінэканомразвіцця прадугледжвае, што сярэдняя цана нафты Brent у 2026–2028 гг. будзе $70–72 за барэль, а дысконт расійскай Urals будзе змяншацца. У гэтым годзе кошт Brent вагаецца ў дыяпазоне $60–65, а зніжкі на расійскую нафту з-за санкцый перавышаюць $20.
Справа не толькі ў цэнах на нафту. Істотнай рызыкай застаецца скарачэнне экспарту нафты і нафтапрадуктаў у выніку магчымага ўзмацнення санкцый, папярэджваў ІНП РАН. Паводле ацэнкі Палявога, нафтагазавы экспарт можа ўпасці з $220 млрд у 2025 г. да $185–190 млрд у гэтым годзе.
Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe
Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]
