У Расіі не змаглі стварыць уласную «Віягру» за 1 мільярд рублёў з бюджэту
9- 15.01.2026, 11:39
- 3,762
Толькі дарма перавялі мускус кабаргі.
У Расіі выдаткавалі каля 1 млрд руб. з федэральнага бюджэту на распрацоўку айчыннага прэпарату ад імпатэнцыі, але так і не атрымалі выніку. Пра гэта сведчыць даклад Рахунковай палаты (СП), з якім пазнаёміліся «Известия». Паводле даных ведамства, праект, які вёў Навуковы цэнтр біямедыцынскіх тэхналогій Федэральнага медыка-біялагічнага агенцтва (ФМБА), атрымліваў фінансаванне з 2017 па 2025 год. Ён быў накіраваны на вывучэнне прыродных уласцівасцяў мускуса кабаргі — сакрэту пахучай залозы аленя — і стварэнне новых прэпаратаў на яго аснове, у прыватнасці, лекаў для карэкцыі эрэктыльнай дысфункцыі, павышэння працаздольнасці, лячэння чэрапна-мазгавых траўмаў і ішэмічнага інсульту.
У межах праекта меркавалася пабудаваць пітомнік для развядзення і ўтрымання кабаргі ў Горна-Алтайску, а таксама лабараторыю ў Краснагорскім раёне Падмаскоўя. Першапачаткова планавалася, што выпуск гатовай прадукцыі пачнецца ў 2020 годзе, але тэрміны пастаянна пераносіліся. Так, пітомнік увялі ў эксплуатацыю толькі ў чэрвені 2024-га, а будаўніцтва лабараторыі, дзе павінны былі распрацоўваць лекі, дагэтуль не завершылі. Пры гэтым прэпарат «Мускулив» для лячэння імпатэнцыі распрацоўваўся з выкарыстаннем сыравіны, закупленай на рынку, а не атрыманай у пітомніку. У сваю чаргу клінічныя даследаванні праводзіліся ў прыватных медыцынскіх установах замест федэральных, гаворыцца ў дакладзе СП.
У выніку Навуковы цэнтр біямедыцынскіх тэхналогій ФМБА так і не стварыў замкнёны цыкл вытворчасці айчынных прэпаратаў з мускуса кабаргі. Больш за тое, ён змяніў план праекта і замест трох лекавых прэпаратаў вырашыў распрацоўваць тры біялагічна актыўныя дабаўкі (БАДы). Разам з тым, паводле даных СП, мускус, атрыманы ў пітомніку, а таксама правы на рэгістрацыю і вытворчасць прэпарата «Мускулив» плануецца перадаць індустрыяльнаму партнёру праекта — АТ «Брынцалоў-А». Гэта кампанія спецыялізуецца на вытворчасці лекаў і выпускае каля 100 прэпаратаў. Яна належыць экс-дэпутату Дзярждумы Уладзіміру Брынцалову.
«Па выніках праверкі Рахунковая палата накіравала даклад кіраўніку дзяржавы, у якім канстатавала неэфектыўнае расходаванне сродкаў федэральнага бюджэту, накіраваных на рэалізацыю праекта», — адзначыў аўдытар СП Сяргей Мамедаў. Ведамства таксама звярнулася ў Генпракуратуру з просьбай прыняць меры па выяўленых парушэннях. Акрамя таго, СП рэкамендавала кіраўніцтву Навуковага цэнтра біямедыцынскіх тэхналогій ФМБА праверыць парушэнні, прыцягнуць вінаватых службовых асоб да адказнасці і спагнаць з падрадчыкаў пені за пратэрміноўку.
Мускус кабаргі, які пазначаны ў якасці асновы прэпарата «Мускулив», паводле свайго дзеяння больш нагадвае БАД, чым лекі, таму яго цяжка назваць альтэрнатывай для такіх сродкаў, як «Віягра» і яе аналагі, кажа прафесар, імунолаг Андрэй Продэус. «Калі яны выдаткавалі грошы на яго распрацоўку, яны павінны апублікаваць клінічнае даследаванне з гэтымі данымі. У медыцынскага прэпарата павінен быць зразумелы механізм дзеяння. Аднак звычайна падобныя сродкі рэгіструюць як БАД, таму што да лекаў прад’яўляюцца значна больш строгія патрабаванні», — адзначыў Продэус.
Прыродныя сродкі не вытрымліваюць канкурэнцыі з сінтэтычнымі прэпаратамі з-за немагчымасці дакладна разлічыць дазіроўку, кажа лекар-уролаг і андролаг Уладзіслаў Гладышэў. Пасля адкрыцця сілдэнафілу натуральныя сродкі адышлі на другі план, паколькі на рынку ўжо ёсць эфектыўныя лекі, тады як біялагічныя дабаўкі часцей выбіраюць тыя, хто не гатовы звяртацца да лекара, — падсумаваў Гладышэў.