Беларускія тавары на мяжы Расіі знішчаюць тонамі

Як менавіта працуе эканамічнае «сяброўства».

За некалькі дзён на расійска-беларускай мяжы «застряглі» амаль 2,4 тоны беларускіх прадуктаў. У Пскоўскай вобласці развярнулі 1,9 тоны сыроў, сметаны і каўбас, а ў Бранскай вобласці 500 кілаграмаў садавіны і гародніны з Беларусі проста знішчылі на палігоне. Фармальна — з-за дакументаў. Фактычна — яшчэ адзін урок пра тое, як працуе «саюзны гандаль», піша «Беларусы і рынак».

У афіцыйных заявах дзвюх краін рэгулярна гучаць словы пра «глыбокую эканамічную інтэграцыю», «адзіныя рынкі» і «каардынацыю аграрнай палітыкі». Але недзе паміж гэтымі прыгожымі фармулёўкамі на мяжы стаіць інспектар Расельгаснагляду.

Калі хто яшчэ верыць у казку пра «адзіную эканамічную прастору» і «брацкі гандаль» унутры Еўразійскага саюза — варта проста з’ездзіць на мяжу Расіі і Беларусі. Там хутка растлумачаць, што такое сапраўдная інтэграцыя. Часам — проста на развароце грузавіка з каўбасой. Ці на палігоне, дзе пад гусеніцамі бульдозера заканчваюць сваю кар’еру беларускія яблыкі.

На мінулым тыдні расійскія кантралюючыя органы чарговы раз паказалі, як менавіта працуе эканамічнае сяброўства.

У Пскоўскай вобласці дзяржаўныя інспектары Расельгаснагляду зафіксавалі адразу тры выпадкі «незаконнага перамяшчэння» прадукцыі з Беларусі. Вынік — амаль дзве тоны малочнай і мясной прадукцыі адпраўленыя назад адпраўнікам.

У спісе — зусім звыклы беларускі экспартны набор: сыры, сметана, каўбасныя вырабы.

Праблема, як патлумачылі расійскія інспектары, была чыста тэхнічная. У тавару не аказалася ветэрынарных суправаджальных дакументаў, якія пацвярджаюць яго бяспеку і паходжанне. Заадно высветлілася, што прадукты перавозілі без халадзільнага абсталявання.

У выніку амаль 1,9 тоны гатовай прадукцыі развярнулі на мяжы і адправілі назад у Беларусь. Фармальна ўсё выглядае бездакорна. Ёсць правілы, ёсць дакументы, ёсць кантроль. Праўда, ёсць адна маленькая дэталь.

Беларусь і Расія ўваходзяць у Еўразійскі эканамічны саюз, дзе, калі верыць афіцыйным дэкларацыям, тавары павінны перамяшчацца амаль як у межах адной краіны. Але на практыцы мяжа жыве сваім жыццём.

Садавіна, якая не даехала

Падобная гісторыя адбылася і на іншым участку расійска-беларускай мяжы — у Бранскай вобласці. Там супрацоўнікі Расельгаснагляду разам з пагранічным упраўленнем ФСБ спынілі аўтамабіль, які вёз з Беларусі 500 кілаграмаў садавіны і гародніны.

Праблема аказалася традыцыйнай — адсутнасць фітасанітарных дакументаў і спроба ўвозу міма афіцыйнага пункта кантролю. Вадзіцель, як паведамляецца, не змог зразумела растлумачыць паходжанне груза.

Фінал аказаўся куды больш драматычным, чым у беларускіх сыроў і каўбас. Калі мясную і малочную прадукцыю проста адправілі назад, дык садавіна і гародніна былі знішчаныя на палігоне ЦБА. То бок літаральна — закапаныя ў смецце.

Саюз, які працуе выбарачна

Падобныя навіны з’яўляюцца рэгулярна. І кожны раз суправаджаюцца аднолькавай рыторыкай: парушэнне правілаў, адсутнасць дакументаў, каранцінныя патрабаванні.

Але калі паглядзець шырэй, узнікае відавочнае пытанне. Як так атрымліваецца, што ўнутры аднаго эканамічнага саюза тавары з Беларусі рэгулярна спыняюцца, вяртаюцца і знішчаюцца?

Тэарэтычна ЕАЭС павінен быў стварыць прастору свабоднага гандлю. На практыцы ж на расійскім баку мяжы існуе цэлая сістэма ветэрынарных і фітасанітарных фільтраў, праз якія беларуская прадукцыя праходзіць з пераменным поспехам. Прычым часам гэты фільтр працуе вельмі выбарачна.

Эканоміка «брацтва»

Для Беларусі расійскі рынак — ключавы. Паводле розных ацэнак, больш за палову экспарту харчовай прадукцыі з краіны ідзе менавіта ў Расію. Гэта мяса, малочная прадукцыя, гародніна, садавіна, перапрацаваныя прадукты.

І менавіта таму кожны такі эпізод — хай нават на пару тон — мае сімвалічнае значэнне. Бо ён паказвае рэальную архітэктуру эканамічных адносін. На словах — саюз. На практыцы — мяжа з бульдозерам.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]