Вы выйгралі таргі

Беларуска атрымала кватэру ў Польшчы на аўкцыёне, адрамантавала і цяпер эканоміць на арэндзе.

Кватэру ў Польшчы Вікторыя (імя зменена) здымае ўсяго за тысячу злотых — гэта ўжо з камунальнымі паслугамі. Справа ў тым, што гэта не камерцыйная арэнда, а арэнда жылля з фонду муніцыпалітэта. Карыстацца кватэрай беларуска зможа пажыццёва і нават перадаць права карыстання ў спадчыну. Жыллё яна атрымала на аўкцыёне. Пра тое, як ёй гэта ўдалося, жанчына распавяла MOST.

Вікторыя пераехала ў Польшчу ў 2021 годзе разам з дзіцем. Яны жывуць у Хожуве — гэта ў Сілезскім ваяводстве. Доўгі час сям'я арандавала жыллё ў прыватнага ўласніка. Але выпадкова жанчына даведалася, што ў горадзе нямала пустуючых кватэр, якія адміністрацыя (ужонд) здае ў пажыццёвую арэнду на вельмі прывабных умовах.

«Калі запасціся цярпеннем, абавязкова нешта добрае трапіцца»

Плата за арэнду вызначаецца падчас аўкцыёну. Дамова з пераможцам аўкцыёну заключаецца на нявызначаны тэрмін, а стаўка фіксуецца на ўвесь перыяд арэнды і можа змяняцца толькі ў адпаведнасці з узроўнем інфляцыі ў краіне.

Акрамя таго, такая дамова дапускае пераход права арэнды: пасля смерці арандатара чалавек, зарэгістраваны і які пражываў разам з ім, можа ўступіць у дамову і працягнуць арэнду на тых жа ўмовах, калі адпавядае дзеючым патрабаванням заканадаўства.

Аднак ёсць важны нюанс: кватэры ў занядбаным стане і патрабуюць капітальнага рамонту. У некаторых з іх захаваліся старыя печы, якімі калісьці ацяплялі памяшканні вугалём, а дзесьці няма нават каналізацыі — базавыя выгоды вынесеныя ў агульны калідор.

Калісьці гэтыя дамы будавалі мясцовыя прамысловыя прадпрыемствы для сваіх работнікаў. Але з цягам часу заводы закрыліся з экалагічных прычын, людзі раз'ехаліся — і жыллё паступова апусцела.

Вікторыя кажа, што цяпер даступна каля 300 кватэр.

— У спісе ёсць кватэры даражэйшыя, якія не патрабуюць сур'ёзнага рамонту, а ёсць зусім танненькія — па 3,5 злотага за квадратны метр. Ёсць з чаго выбіраць. Калі запасціся цярпеннем і месяц, два, тры паходзіць і паглядзець — абавязкова нешта прыдатнае [трапіцца].

Дзевяць месяцаў на капітальны рамонт

Прыняць удзел у аўкцыёне, паводле слоў Вікторыі, даволі проста. Для гэтага ёй спатрэбіліся ўсяго тры дакументы: від на жыхарства, даведка пра даходы брута за апошнія тры месяцы, а таксама пацвярджэнне адсутнасці жылля ў ўласнасці.

Дакументы разам з заявай на ўдзел у аўкцыёне жанчына падала ў ужонд, а пасля прыйшла на таргі ў прызначаны час.

— Дама, якая праводзіла аўкцыён, назвала адрас кватэры і спытала, хто дасць больш за квадратны метр. На маю кватэру з ахвотных была толькі я. Адпаведна, я падняла руку. Яна стукнула малаточкам і сказала: «Вы выйгралі таргі». І пачала рыхтаваць для мяне дакументы.

Калі на адну кватэру прэтэндуюць некалькі чалавек, то стаўка павялічваецца на 10% на кожным кроку — да тых часоў, пакуль не будзе вызначаны пераможца.

Яшчэ адной важнай умовай арэнды з'яўляецца абавязковы рамонт. Адразу пасля аўкцыёну з пераможцам падпісваецца спецыяльнае пагадненне з падрабязным пералікам работ, якія неабходна выканаць. На правядзенне рамонту арандатару адводзіцца дзевяць месяцаў.

— Трэба змяніць тып ацяплення. Яго [часцей] мяняюць на электрычнае, газавае — хутчэй экзотыка, бо ў гэтых дамах газу звычайна няма, — кажа Вікторыя. — Яшчэ [трэба правесці] электрыку і каналізацыю.

Кватэру абсталявала са звалкі

Плошча кватэры, якую выбрала Вікторыя, — 41 кв. метр. Аздабленчыя работы яна рабіла ўласнымі сіламі. Па дапамогу звярталася толькі пры развядзенні праводкі і падвядзенні каналізацыі.

— Каналізацыі не было, трэба было прабіваць. Добра, што пад маёй [прыбіральняй] не сусед, а свабодная прастора. Атрымалася вывесці каналізацыйную трубу вонкі і падключыцца да трубы суседа. Такім чынам мінімізавалі выдаткі і праблемы, — распавядае яна.

Таксама ў кватэры ўзвялі сцяну, каб падзяліць вялікі пакой на два ізаляваныя — для Вікторыі і яе сына.

На той момант у жанчыны не было стабільнай працы, таму яна ўсімі спосабамі старалася эканоміць і знаходзіла танныя варыянты або наогул бясплатныя.

— Некаторыя матэрыялы брала на olx.pl бясплатна — рэшткі пасля рамонту. Мэблю купляла карыстаную. Нічога дарагога ў маёй кватэры абсалютна няма. Я б сказала, што яна са звалкі абсталяваная, — смяецца жанчына.

У агульнай складанасці рамонт заняў пяць месяцаў. На яго прыёмку прыйшла камісія з ужонда — тры чалавекі, сярод якіх былі сантэхнік і электрык. Яны ўважліва праверылі выкананыя работы на адпаведнасць нормам і дамове — і выдалі пазітыўнае заключэнне.

Рамонт, купля мэблі і паслугі спецыялістаў абышліся Вікторыі прыблізна ў 20 тыс. злотых.

«Страшна зрабіць першы крок»

Побач з домам Вікторыі знаходзіцца парк, з акна адкрываецца прыемны від.

Штомесяц за арэнду суразмоўца плаціць не больш за тысячу злотых. У гэтую суму ўваходзяць арэнда, вада, вываз смецця і электраэнергія. Апошняе займае большую частку. Паводле падлікаў Вікторыі, улетку атрымліваецца каля 300 злотых, а ўзімку з-за ацяплення — 800–900.

— Пра сваё рашэнне я, вядома, не шкадую. Усіх сваіх новых знаёмых, якія здымаюць тут жыллё і плацяць па 3 тыс. злотых, я ўгаворваю вырашыцца на такі крок і паказваю, што нічога страшнага няма, — кажа яна. — Страшна зрабіць першы крок, а калі пачынаеш глядзець кватэры — пачынаеш унікаць.

Не першы досвед

У Вікторыі ўжо быў падобны досвед. Раней яе партнёр узяў у арэнду такую кватэру, дзе яны мусілі жыць усе разам. Жанчына ўзгадвае, што пачатковае стан не было «такім фатальным» — і рамонт удалося завяршыць менш чым за два месяцы, нягледзячы на большую плошчу. На матэрыялы і мэблю пара тады патраціла ўсяго 10 тыс. злотых.

Аднак з цягам часу яны прынялі рашэнне раз'ехацца, каб захаваць адносіны: з-за ўжо сфармаваных бытавых звычак ужыцца аказалася няпроста. Яны вырашылі вярнуць кватэру адміністрацыі, а замест гэтага знайсці сабе дзве маленькія і атрымаць іх на аўкцыёне. Вікторыя так і зрабіла. А партнёр пайшоў крыху іншым шляхам — ажыццявіў абмен.

— Адна сям'я беларусаў шукала кватэру, у якой была б пакой для дзіцяці і ў якой было б як мага меней рамонту. Яны прыйшлі, паглядзелі — наша кватэра ім падышла, — распавядае жанчына.

У выніку схема абмену выглядала так: сям'я беларусаў атрымала невялікую кватэру ад адміністрацыі і падала заяву на абмен з партнёрам Вікторыі. Ён зрабіў у новай кватэры рамонт, а беларусы кампенсавалі панесеныя выдаткі.

Пасля гэтага абодва бакі фармальна вярнулі кватэры адміністрацыі, якая перааформіла дакументы.

Жанчына ў гадах з Беластока і маці-адзіночкі з Варшавы

Вікторыі вядомыя і іншыя выпадкі, калі беларусы мэтанакіравана пераязджалі ў Хожув, напрыклад з Варшавы, каб атрымаць такую кватэру, зрабіць рамонт і ў будучыні эканоміць на арэндзе. Паводле яе слоў, найчасцей на гэта вырашаюцца адзінокія жанчыны або маці-адзіночкі.

— З Беластока прыехала жанчына ў гадах. Адрамантавала кватэру ўласнымі сіламі — і таксама ўжо жыве тут, — распавядае яна. — Увогуле людзі прыязджаюць, бо не ўсюды ў Польшчы можна ўзяць хаця б такое пакінутае жыллё і такім чынам зэканоміць на арэндзе.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]