«Адпісаў кватэру чужым людзям за дапамогу па гаспадарцы»

Як сын аспрэчыў завяшчанне бацькі ў судзе.

Прызнаць недзейснай здзелку або завяшчанне пасля смерці чалавека — адна з самых складаных катэгорый спраў у судах. Нават калі сваякі ўпэўнены, што ў момант падпісання дакументаў чалавек не ўсведамляў, што робіць, даказаць гэта заднім чыслом надзвычай цяжка. Аднак судовая практыка паказвае: у асобных сітуацыях такія рашэнні ўсё ж адмяняюць. Адным з такіх выпадкаў падзяліліся у Беларускай рэспубліканскай калегіі адвакатаў.

Мужчына памёр у 2015 годзе ва ўзросце 65 гадоў. За год да смерці ён склаў завяшчанне, паводле якога кватэра адыходзіла не сыну, а двум жанчынам. Дакумент быў аформлены ў дзяржаўнага натарыуса і зарэгістраваны ў рэестры. Пра існаванне завяшчання сваякі даведаліся толькі пасля смерці ўладальніка жылля.

Сын звярнуўся ў суд, заявіўшы, што бацька пры складанні завяшчання не мог усведамляць значэнне сваіх дзеянняў. Па яго словах, мужчына пры жыцці злоўжываў спіртным і знаходзіўся ў цяжкім псіхічным стане. Адказчыцы з гэтым не пагадзіліся: яны сцвярджалі, што завяшчанне было свядомым, а сам мужчына добраахвотна вырашыў аддзячыць ім за дапамогу па гаспадарцы і набыццё прадуктаў.

Ключавым момантам у справе стала судова-псіхіятрычная экспертыза, прызначаная ўжо пасля смерці мужчыны. Першая экспертыза не выявіла парушэнняў, аднак паўторнае камісійнае даследаванне прыйшло да працілеглай высновы: эксперты адзначылі, што ў момант складання завяшчання мужчына не мог усведамляць значэнне сваіх дзеянняў і кіраваць імі.

Суд прыняў менавіта гэтае заключэнне, адзначыўшы, што яно складзена кваліфікаванымі спецыялістамі і дастаткова матывавана. Довады пра тое, што пры жыцці мужчына назіраўся ў лекараў іншых спецыяльнасцей і яго стан не выклікаў пытанняў, суд адхіліў: вызначэнне псіхічнага стану не ўваходзіць у кампетэнцыю такіх спецыялістаў. У выніку завяшчанне прызналі недзейсным.

Адвакат Лілія Катковская адзначае: падобныя рашэнні — хутчэй выключэнне, чым правіла. Аспрэчыць здзелку або завяшчанне пасля смерці чалавека надзвычай складана, а цяжар даказвання ў такіх справах ляжыць на пазоўцы. Сам па сабе ўзрост, цяжкая хвароба, залежнасць ад алкаголю або наступнае прызнанне чалавека недзеяздольным не азначаюць, што здзелка аўтаматычна будзе прызнана недзейснай. Ключавое пытанне для суда — у якім стане чалавек знаходзіўся менавіта ў момант падпісання дакумента і ці мог ён усведамляць значэнне сваіх дзеянняў і кіраваць імі.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]