Ландсбергіс: Еўропа павінна перастаць шукаць апору ў знешніх сілах
- 19.02.2026, 13:47
Падтрымка Украіны стала магчымай дзякуючы еўрапейскім каштоўнасцям.
Еўропа павінна перастаць шукаць апору ў знешніх сілах і, нарэшце, абаперціся на ўласныя каштоўнасці і рашэнні, піша былы кіраўнік МЗС Літвы Габрыэлюс Ландсбергіс для CEPA (пераклад — сайт Charter97.org).
Пасля ўдзелу ў Мюнхенскай канферэнцыі Ландсбергіс упершыню з'ехаў не ў змрочным, а ў задумлівым настроі. Галоўнай прычынай стала прамова дзяржаўнага сакратара ЗША Марка Рубіо, якая, паводле слоў Ландсбергіса, зноў паказала, што Еўропа абмяркоўвае кожнае слова Амерыкі, у той час як амерыканцы амаль не сочаць за еўрапейскімі заявамі. Гэта, лічыць ён, прыкмета таго, што Еўропа зноў уцягнутая ў чужую стратэгію.
Амерыканская палітыка цяпер куды дакладней адлюстроўвае погляды іх выбарцаў, чым еўрапейская. Нават калі Вашынгтон прапануе дыялог, ён можа быць нядоўгім; каштоўнасці ў ЗША і еўрапейскіх краінах усё часцей разыходзяцца. Еўрапейцы давяраюць інстытутам, выбіраюць эвалюцыйныя змены, падтрымліваюць кліматычную павестку і застаюцца перакананымі прыхільнікамі дэмакратыі і вяршэнства права.
Падтрымка Украіны стала менавіта такім выбарам каштоўнасцяў — без прымусу, нягледзячы на умяшанне прарасійскіх сеткавых кампаній. Таму панікаваць з-за зрухаў у амерыканскай палітыцы не варта: у Еўропы ёсць уласны светапогляд, і яна вольная яго абараняць.
Ландсбергіс заклікае Еўропу рыхтавацца да абароны дэмакратычных краін па ўсім свеце, будаваць саюзы на аснове каштоўнасцяў, а не інтарэсаў, і фарміраваць уласную самастойную трансатлантычную павестку — партнёрства без кампрамісаў у прынцыповых пытаннях.
Ён нагадвае, што адсутнасць Еўропы на перамовах паміж ЗША, Расіяй і Украінай стала вынікам яе ўласных марудных рашэнняў. Каб вярнуць уплыў, Еўропе неабходна дзейнічаць больш рашуча і адмовіцца ад ілюзій пра магчымасць дамовіцца з Пуціным на прымальных умовах.
Еўропа, падкрэслівае Ландсбергіс, усё яшчэ суверэнная і моцная. Але скарыстацца гэтым акном магчымасцяў яна павінна цяпер — пазней такога выбару можа ўжо не быць.