Псіхолагі выявілі ў людзей рост цікавасці да парадаксальнай з'явы
2- 31.01.2026, 14:22
- 3,640
Навукоўцы звязваюць гэта з асаблівасцямі працы нервовай сістэмы.
Псіхолагі адзначаюць рост цікавасці да парадаксальнай з'явы — многія людзі, якія мараць пра спакой і вольны час, раптам адчуваюць трывогу, калі цішыня нарэшце надыходзіць. Нягледзячы на стому ад спеху, мы нярэдка нясвядома вяртаемся да звыклага рытму хаосу — і нават пачынаем сумаваць па ім, піша Psychology Today (пераклад — сайт Charter97.org).
Эксперты звязваюць гэта з працай нервовай сістэмы. Калі чалавек гадамі жыў ва ўмовах пастаяннай занятасці, клопату пра іншых або непрадказальнасці, яго арганізм прывыкае лічыць рух і напружанне бяспечнымі. У выніку стан спакою ўспрымаецца не як адпачынак, а як трывожная паўза.
Паводле слоў псіхолагаў, тут мае значэнне і так званае «перарывістае падмацаванне» — механізм, які прымушае нас правяраць тэлефон, нават калі там амаль ніколі няма тэрміновых навін. Часам хаос сапраўды патрабуе ўмяшання, надаючы кароткачасовае пачуццё значнасці. Менавіта гэтыя рэдкія «ўзнагароды» замацоўваюць звычку жыць у пастаяннай актыўнасці.
Асабліва часта такі эфект назіраецца ў тых, каго з дзяцінства або цягам доўгіх гадоў хвалілі за працавітасць, здольнасць спраўляцца з усім і быць пастаянна даступнымі. Для такіх людзей цішыня ўспрымаецца як страта апоры: калі цяпер ніхто не мае патрэбы ў іх дапамозе, узнікае пытанне — хто яны без вечнай карыснасці?
Псіхолагі раяць паступова вучыцца вытрымліваць спакойныя моманты, рабіць невялікія паўзы, свядома заўважаць спробы запоўніць цішыню, дазваляць сабе нуду і адкладаць імпульсіўныя дзеянні хаця б на некалькі хвілін. З цягам часу арганізм вучыцца ўспрымаць спакой не як пагрозу, а як норму.