«Такое бывае раз у 10 гадоў»

Сіноптыкі расказалі пра пагодныя анамаліі мінулага года.

У Беларусі 2025 год увайшоў у пятэрку самых цёплых гадоў у гісторыі, але хапала розных пагодных анамалій. Пра гэта расказала начальніца аддзела вывучэння змен клімату службы метэаралагічнага і кліматычнага маніторынгу, фонду дадзеных Рэспубліканскага цэнтра па гідраметэаралогіі, кантролі радыёактыўнага забруджвання і маніторынгу навакольнага асяроддзя Вольга Бакланава, перадае БелТА.

У Беларусі 2025-ы стаў пятым самым цёплым годам у гісторыі рэгулярных метэаралагічных назіранняў на тэрыторыі краіны, звярнула ўвагу Вольга Бакланава.

— Сярэдняя тэмпература паветра склала плюс 8,5 градуса, што вышэй за кліматычную норму на 1,3 градуса. Пачынаючы з 2013 года, сярэднегадавая тэмпература паветра на тэрыторыі краіны расце больш высокімі тэмпамі, і шэсць самых цёплых гадоў, уключаючы 2025 год, прыпадаюць на гэты перыяд. Самым цёплым за ўсю гісторыю назіранняў застаецца 2024 год са сярэдняй тэмпературай паветра 9,5 градуса.

Заўважна павялічылася паўтаральнасць станоўчых тэмпературных анамалій. На працягу 2025 года ў 8 з 12 месяцаў тэмпература паветра перавышала кліматычную норму. Студзень лічыцца самым халодным месяцам года, але сярэднемесячная тэмпература студзеня мінулага года пабіла ўсе рэкорды, была блізкая да сакавіцкай і склала плюс 1,2 градуса, што вышэй за кліматычную норму на 5,3 градуса. Такі студзень за ўсю гісторыю метэаназіранняў адзначаецца ўпершыню, — расказала метэаролаг.

Зіма на тэрыторыі Беларусі ў 2025 годзе наступіла ў рэкордна познія тэрміны, дадала яна:

— Кароткія марозныя перыяды ў снежні і студзені чаргаваліся з больш працяглымі адлігамі. Толькі на пачатку лютага ўстанавіўся зімовы рэжым надвор'я, які працягваўся менш за месяц. У сувязі з панавалымі ў той перыяд сінаптычнымі ўмовамі ў зімовы сезон 2024−2025 гадоў на большай частцы тэрыторыі краіны, за выключэннем крайніх паўночна-ўсходніх раёнаў, кліматычная зіма не наступіла. Гэта другі раз за ўсю гісторыю метэаназіранняў пасля 2019−2020 гадоў, — патлумачыла Вольга Бакланава.

Паколькі зіма летась была цяплейшая за звычайнае, а вясна пачалася рана і хутка пацяплела, расліны пачалі расці раней тэрмінаў. Ужо на пачатку сакавіка на поўдні краіны сярэднясутачная тэмпература апусцілася ніжэй +5 градусаў — прыблізна на месяц раней за норму. У астатніх рэгіёнах гэта адбылося 13−14 красавіка, амаль у звыклыя тэрміны.

Пры гэтым па ўсёй краіне тэмпература перайшла праз адзнаку +10 градусаў у бок павышэння, што азначае пачатак актыўнай вегетацыі. Гэта адбылося на 1−2 тыдні раней за звычайнае.

— Першы вясновы месяц апынуўся выключна цёплым і разам са сакавіком 2007 года падзяліў першае месца ў рэйтынгу ад самага цёплага да самага халоднага, пачынаючы з 1945 года. Сярэдняя па Беларусі тэмпература паветра склала плюс 5,2 градуса, што вышэй за кліматычную норму на 4,4 градуса. У асобныя суткі паветра прагравалася да 15 градусаў і вышэй, а максімальнага значэння — плюс 20,4 градуса — тэмпература паветра дасягнула ўдзень 10 сакавіка на станцыі Драгічын, — расказала Бакланава.

У той жа час надвор'е вызначалася сваёй неўстойлівасцю і кантраснымі тэмпературамі:

— У красавіку тэмпература паветра склала плюс 9,3 градуса, што было вышэй за кліматычную норму на 1,5 градуса. Такі і больш цёплы красавік у Беларусі бывае раз на дзесяць гадоў, аднак у гэтым месяцы назіралася кантраснае спалучэнне пагодных умоў. Адзначаліся перыяды як з анамальна цёплым надвор'ем, так і з анамальна халодным.

Так, у красавіку на метэастанцыях у Верхнядзвінску і Езярышчы зафіксавалі рэкордна высокія тэмпературы для гэтых месцаў, а ў Клічаве і Мсціславе — наадварот, рэкордна нізкія красавіцкія паказчыкі.

А вось май выдаўся халодным: сярэдняя тэмпература па Беларусі склала +10,9 градуса, што на 2,5 градуса ніжэй за норму. У Клічаве і Бабруйску таксама абнавіліся рэкорды мінімальнай майскай тэмпературы.

Тэмпература летняга сезона была некалькі ніжэй за норму: адхіленне склала 0,2 градуса, падкрэсліла метэаролаг:

— Такіх і больш нізкіх летніх тэмператур не адзначалася з 2017 года. За сезон адзначалі ад 27 да 43 дажджлівых дзён пры норме 24−32 дні. На пачатку восені стаяла вельмі цёплае надвор'е. Сярэдняя па Беларусі тэмпература паветра за верасень склала плюс 15 градусаў, што вышэй за кліматычную норму на 2,3 градуса.

Вы можаце падтрымаць сайт Charter97.org наступным чынам:

РАЗЛІКОВЫ МУЛЬТЫВАЛЮТНЫ РАХУНАК ДЛЯ АХВЯРАВАННЯЎ:

Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe

Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]