У Нігеры знікла буйная партыя ўрану
12- 28.12.2025, 18:03
- 14,394
Хто за гэтым стаіць?
Пасля знікнення ўрану з нігерскага рудніка «Сомайер» пракуратура Парыжа пачала расследаванне па справе аб «арганізavanым раскраданні з мэтай абслугоўвання інтарэсаў замежнай дзяржавы». Цяпер ваенныя ўлады рашуча адкінулі выстаўленыя супраць іх абвінавачванні.
Ваенная хунта (Ваенны кіраўнічы савет), якая кіруе Нігерам пасля перавароту ў ліпені 2023 года, выступае за суверэнітэт над мінеральнымі рэсурсамі краіны, уключаючы ўран, піша Euronews.
Раней радовішчам Somayer («Сомайер») кіравала французская група Urano. Праўда, праз некалькі тыдняў пасля чэрвеньскага абвяшчэння пра яго нацыяналізацыю ўрад Нігера паведаміў, што будзе пастаўляць уран, вытвораны французскай кампаніяй, на міжнародны рынак.
Потым, напрыканцы лістапада, Urano папярэдзіла ў прэс-рэлізе, што партыя ўрану з радовішча ў Сомайеры (раней 63,4 % належала гэтаму французскаму горназдабыўчаму гіганту, а 36,6 % — ураду Нігера) была канфіскавана і знікла.
У сярэдзіне снежня ў Парыжы пачалося расследаванне знікнення стратэгічнай сыравіны, што, як сцвярджаецца, было «накіравана на абслугоўванне інтарэсаў замежнай дзяржавы».
Ваенны рэжым Нігера адрэагаваў на расследаванне ў Парыжы ў суботу, 27 снежня, адхіліўшы выстаўленыя супраць яго абвінавачванні ў крадзяжы «ў найбольш строгай форме».
Міністр горназдабыўной прамысловасці Нігера палкоўнік Асман Абарчы заявіў у суботу ўвечары дзяржаўным СМІ: «Рэспубліка Нігер адхіляе любую рыторыку, у якой ажыццяўленне суверэнітэту над нацыянальным рэсурсам раўназначнае крадзяжу, у найрашучых выразах... Ідэя продажу або крадзяжу — небяспечная, безадказная і сорамная рыторыка... Нельга ўкрасці тое, што знаходзіцца ў яго законным валоданні».
Хто стаяў за гэтым: Іран ці Расія?
З таго часу, як да ўлады ў Нігеры прыйшлі вайскоўцы, краіна не хавала сваёй гатоўнасці шукаць новых партнёраў і паглядала ў бок Ірана або Расіі. У ліпені Расія таксама выказала зацікаўленасць у распрацоўцы нігерскага ўрану.
У свой час Яўген Прыгожын, цяпер ужо памерлы кіраўнік групы наймітаў «Вагнер», таксама назваў ваенны пераварот у Нігеры «добрай навіной» і прапанаваў выкарыстаць сілы «Вагнера» для навядзення парадку ў Нігеры.
У снежні 2024 года кампанія Urano, 90 % капіталу якой належыць французскаму ўраду, прымірылася са стратай аперацыйнага кантролю над трыма даччынымі горназдабыўчымі кампаніямі ў Нігеры. Аднак усё ж распачала некалькі міжнародных арбітражных спраў супраць урада Нігера.
Напрыканцы верасня суд абвясціў рашэнне па справе аб радовішчы Somayer на карысць кампаніі і абавязаў Нігер не прадаваць уран, здабываны кампаніяй Somayer, на радовішчы якой знаходзіцца амаль 1300 тон канцэнтрата з рынкавай вартасцю 250 мільёнаў еўра.
Пасля вынясення прысуду партыя ўрану, якая належыць «Сомайер», знікла.
Раней, у сакавіку 2024 года, таксама з'явіліся паведамленні пра таемную здзелку паміж Нігерам і Іранам аб пастаўках урану.
Тады нават Алі аль-Амін Зейн, прызначаны прэм'ер-міністрам ваеннага ўрада Нігера, сустракаўся з дзейным прэзідэнтам Ірана Ібрахімам Раісі, і амерыканцы лічылі, што на сустрэчы абмяркоўваліся дэталі пагаднення. Паводле паведамлення прэс-службы іранскага лідара, Раісі «высока ацаніў незалежнасць і пазіцыю» народа Нігера ў дачыненні да «еўрапейскай манархічнай палітыкі» і заявіў пра гатоўнасць наладзіць эканамічныя адносіны паміж краінамі.
Згодна са статыстычнымі данымі Агенцтва па забеспячэнні Oratum (ESA) за 2021 год, Нігер забяспечвае 4,7 працэнта сусветнай здабычы прыроднага ўрану.
У 2023 годзе газета Le Monde таксама паведаміла, што да нядаўняга часу гэтая афрыканская краіна была пастаўшчыком 20 % урану, які выкарыстоўваецца Францыяй.
Пасля перавароту ў Нігеры Еўропа ўсё часцей звяртаецца да Аўстраліі, Кітая і Казахстана для набыцця ўрану.
Назва банка: Bank Millennium S.A.
Адрас: ul. Stanislawa Zaryna, 2A, 02-593, Warszawa
IBAN: PL97116022020000000216711123
SWIFT: BIGBPLPW
Імя ўладальніка рахунку: Fundacja “KARTA ‘97”
рызначэнне аплаты: Darowizna na cele statutowe
Звязацца з намі можна праз адрас [email protected]
